SOP – បង្កើតក្រុមការងារ “ចេះគិត” (Leader Thinking Development)
SOP នេះជាវិធីសាស្ត្រសម្រាប់អ្នកដឹកនាំ ដើម្បីបង្កើតក្រុមដែលគិតដោយខ្លួនឯង ទទួលខុសត្រូវ និងកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើមេ។
គោលបំណង (Purpose)
- បង្កើតក្រុមដែល ចេះគិត និង វិភាគបញ្ហា ដោយខ្លួនឯង
- បង្កើតវប្បធម៌ ទទួលខុសត្រូវ លើសេចក្តីសម្រេចចិត្ត
- កាត់បន្ថយ “មេត្រូវដោះស្រាយគ្រប់យ៉ាង”
វិសាលភាព (Scope)
អនុវត្តសម្រាប់: Project Manager • Site Engineer • Supervisor • Foreman • Team Leader
អ្នកទទួលខុសត្រូវ (Responsibility)
- អ្នកដឹកនាំ/PM: កំណត់ស្តង់ដារ និងតាមដានការអនុវត្ត
- មេក្រុម/Supervisor: អនុវត្តជាប្រចាំនៅទីតាំងការងារ
ដំណាក់កាល SOP (Steps)
ប្រើ Steps ខាងក្រោមនេះជាប្រចាំ ដើម្បីបង្កើត “ការគិត” ជាទម្លាប់នៅក្នុងក្រុម។
1 កុំផ្តល់ចម្លើយភ្លាមៗ
គោលការណ៍
អ្នកដឹកនាំមិនត្រូវឆ្លើយបញ្ហាភ្លាមៗ (លើកលែងសុវត្ថិភាព) ដើម្បីឲ្យក្រុមត្រូវគិតមុន។
វិធីអនុវត្ត
- ពេលគេសួរ → តបដោយសំណួរ
- ឲ្យគេផ្តល់ជម្រើសយ៉ាងហោចណាស់ 2
សំណួរគំរូ
- “តើអ្នកគិតថាមានជម្រើសអ្វីខ្លះ?”
- “បើអ្នកជាមេ អ្នកនឹងធ្វើដូចម្តេច?”
2 បង្ខំឲ្យពន្យល់ហេតុផល
គោលការណ៍
គ្មានសេចក្តីសម្រេចចិត្តណាមួយ ត្រូវទទួលដោយគ្មានហេតុផល។
វិធីអនុវត្ត
- សួរ “ហេតុអ្វី?” យ៉ាងហោចណាស់ 2 ដង
- ឲ្យពន្យល់ផលល្អ + ផលអាក្រក់
សំណួរគំរូ
- “ហេតុអ្វីអ្នកជ្រើសរើសវិធីនេះ?”
- “បើវាមិនដំណើរការ តើមានអ្វីកើតឡើង?”
3 អនុញ្ញាតឲ្យធ្វើខុស (ក្នុងដែនគ្រប់គ្រង)
គោលការណ៍
- ខុសតូច = អនុញ្ញាត (ដើម្បីរៀន)
- ខុសធំ (សុវត្ថិភាព/ច្បាប់/ហានិភ័យធំ) = ហាមឃាត់
វិធីអនុវត្ត
- មិនស្តីបន្ទោសភ្លាមៗ
- បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការងារ → Review
សំណួរ Review
- “តើអ្នករៀនអ្វីពីការខុសនេះ?”
- “បើធ្វើម្តងទៀត អ្នកនឹងកែអ្វី?”
4 បែងចែកបញ្ហាជាផ្នែកតូចៗ
គោលការណ៍
មនុស្សមិនគិត មិនមែនព្រោះខ្ជិលទេ—ជាច្រើនព្រោះបញ្ហាធំពេក។
វិធីអនុវត្ត (Framework 4 ចំណុច)
- បញ្ហាអ្វី?
- មូលហេតុអ្វី?
- ជម្រើសអ្វីខ្លះ?
- ជម្រើសណាដែលល្អជាងគេ (ហេតុផល)?
5 ឲ្យសិទ្ធិសម្រេចចិត្ត + ទទួលខុសត្រូវ
គោលការណ៍
ការគិតកើតពីការទទួលខុសត្រូវ។ ប្រសិនបើគ្មានការទទួលខុសត្រូវ → គិតតិច។
វិធីអនុវត្ត
- កំណត់ “ដែនសម្រេចចិត្ត” ឲ្យច្បាស់ (អ្វីអាចសម្រេចបានដោយក្រុម)
- អ្នកសម្រេច → អ្នកទទួលខុសត្រូវលទ្ធផល
ឃ្លាគំរូ (Script)
“ខ្ញុំអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកសម្រេច។ ប៉ុន្តែលទ្ធផល អ្នកត្រូវទទួលខុសត្រូវ។”
6 អ្នកដឹកនាំត្រូវបង្ហាញការគិត (Think Aloud)
គោលការណ៍
ក្រុមរៀនគិត ដោយមើលមេគិត។
វិធីអនុវត្ត
- ពន្យល់ការគិតជាសំឡេង ពេលសម្រេចចិត្ត
- បង្ហាញ “ប្រៀបធៀបជម្រើស” មុនសម្រេច
Template
“បើធ្វើ A → លទ្ធផល X បើធ្វើ B → លទ្ធផល Y ដូច្នេះ ខ្ញុំជ្រើស B”
7 វាយតម្លៃ “វិធីគិត” មិនមែនតែលទ្ធផល
គោលការណ៍
កុំសរសើរតែ “លទ្ធផលល្អ” ត្រូវសរសើរ “វិធីគិតល្អ” ដើម្បីឲ្យក្រុមចង់គិតបន្ត។
វិធីអនុវត្ត
- សរសើរ: ការវិភាគ ការគិតមុនសម្រេច
- បើលទ្ធផលមិនល្អ → កុំបំបាក់កម្លាំងចិត្ត → ធ្វើ Review និងកែ