យល់ដឹងខ្លះៗពីជម្ងឺ ឃ្លង់ល្ពៅ (Vitiligo)
តើ Vitiligo ជាអ្វី?
Vitiligo (ឃ្លង់ល្ពៅ) គឺជាជម្ងឺស្បែកមួយ ដែលបណ្ដាលអោយស្បែកបាត់បង់ពណ៌ធម្មជាតិ។
វាបង្ហាញជាចំណុច ឬ ផ្ទាំងពណ៌សលើស្បែក ដែលអាចមានទំហំតូច ឬ ធំ និងអាចរាលដាលទៅតំបន់ផ្សេងៗនៃរាងកាយ។
ជម្ងឺនេះកើតឡើងដោយសារកោសិកាផលិតពណ៌ស្បែក (Melanocytes) ត្រូវបានរាងកាយវាយប្រហារ ដោយប្រព័ន្ធភាពស៊ាំរបស់ខ្លួនឯង (Autoimmune reaction)។
ដូច្នេះ Vitiligo គឺជា “ជម្ងឺមិនឆ្លង”
មិនឆ្លងតាមការប៉ះពាល់ ការរស់នៅជាមួយគ្នា ឬ ការប្រើប្រាស់របស់រួមឡើយ។
រោគសញ្ញា
រោគសញ្ញាសំខាន់ៗរួមមាន៖
លេចចេញជាផ្ទាំងស្បែកពណ៌ស
គែមរបស់ផ្ទាំងសមានពណ៌ជាំច្បាស់
ភាគច្រើនមិនរមាស់
អាចកើតនៅលើ៖
មុខ
ដៃ
ជើង
បបូរមាត់
ជុំវិញភ្នែក
សក់ ឬ រោមក៏អាចប្រែជាពណ៌សបាន
មូលហេតុ
មូលហេតុចម្បងគឺ៖
ប្រព័ន្ធភាពស៊ាំវាយប្រហារកោសិកាផលិតពណ៌ស្បែក
កត្តាតំណពូជ
ស្ត្រេសខ្លាំង
បរិស្ថាន និង សារធាតុគីមីមួយចំនួន
ការព្យាបាល
ការព្យាបាល Vitiligo ត្រូវការពេលវេលា និង ការអត់ធ្មត់។
ការព្យាបាលអាចជួយ៖
កាត់បន្ថយការរាលដាល
ជួយអោយស្បែកវិលមកពណ៌ធម្មតាខ្លះៗ
បង្កើនទំនុកចិត្តអ្នកជម្ងឺ
ថ្នាំ និង វិធីព្យាបាលដែលគេប្រើ
1. Psoralen
ថ្នាំដែលជួយអោយតំបន់ស្បែកពណ៌ស អាចវិលមកមានពណ៌ធម្មតាបន្តិចៗ។
2. Sunscreen
ការប្រើ Sunscreen ជួយ៖
ការពារស្បែកពីពន្លឺថ្ងៃ
កាត់បន្ថយការវិវត្តន៍នៃជម្ងឺ
ការពារតំបន់ស្បែកដែលខ្សោយពណ៌
3. Meladinine
ថ្នាំជួយបង្កើនពណ៌ធម្មជាតិនៃស្បែក។
4. Laser Therapy / Light Therapy
ជាវិធីព្យាបាលសម័យទំនើប ដែលប្រើពន្លឺជួយជំរុញកោសិកាស្បែកអោយផលិតពណ៌ឡើងវិញ។
វិធីនេះត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាជម្រើសល្អមួយសម្រាប់អ្នកជម្ងឺ Vitiligo សព្វថ្ងៃ។
ចំណាំសំខាន់
Vitiligo មិនមែនជាជម្ងឺឆ្លង
មិនគួររើសអើងអ្នកជម្ងឺ
ការព្យាបាលត្រូវការពេលវេលា
ការថែរក្សាផ្លូវចិត្ត និង ទំនុកចិត្តលើខ្លួនឯង គឺសំខាន់ខ្លាំង
ឯកសារយោង
Fitzpatrick’s Color Atlas and Synopsis
Prof. Christoph Bendick
Prof. Mey Sithach
#Vitiligo #ឃ្លង់ល្ពៅ