The 7 Habits of HHP_ A COVEY FAMILY TRIBUTE TO A HIGHLY EFFECTIVE FATHER

A COVEY FAMILY TRIBUTE TO A HIGHLY EFFECTIVE FATHER

ប្រើប៊ូតុង S0, S1, S2… ដើម្បីបិទ/បើកទិន្នន័យរបស់ប្រយោគនីមួយៗ។ ប៊ូតុង See all បើកបង្ហាញភាសាខ្មែរ + ផ្នែកសិក្សាទាំង ៩។ ផ្នែកទី ១០ មានប៊ូតុង Back to top of this sentence ដើម្បីឡើងវិញទៅក្បាលប្រយោគ។

A Covey Family Tribute to a Highly Effective Father

ការសរសើររបស់គ្រួសារ Covey ជូនแด่ឪពុកដ៏មានប្រសិទ្ធភាពខ្លាំង (គូសបញ្ជាក់ថា Covey មិនត្រឹមតែជាគ្រូបង្រៀនល្អ ក៏ជាឪពុកល្អផងដែរ)។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

This is the title of a section honoring Stephen R. Covey from the perspective of his own family. It introduces a tribute written by the Covey family about their father, acknowledging his personal effectiveness not only as an author and teacher but as a parent.

KM:

នេះជាឈ្មោះផ្នែកមួយសរសេរដោយសមាជិកគ្រួសារ Covey ដើម្បីគោរពជូន Stephen R. Covey ក្នុងតួនាទីឪពុក។ វាជាការបង្ហាញថា Covey មិនត្រឹមតែជាគ្រូបង្រៀនឬអ្នកនិពន្ធល្បីទេ ប៉ុន្តែជាឪពុក ដែលមានប្រសិទ្ធភាពខ្លាំងផងដែរ។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

The title implies that Covey’s teachings were deeply reflected in the way he lived at home with his family. It suggests that the family saw him as an ideal model of the 7 Habits in action — as a father, mentor, and example.

KM:

ចំណងជើងបង្ហាញថា Covey អនុវត្ត Habit ទាំង 7 ក្នុងជីវិតគ្រួសារផងដែរ។ គ្រួសាររបស់គាត់ ឃើញគាត់ជាទីមូលដ្ឋាននៃគំរូរបស់ Habit — ជាឪពុកដែលដឹកនាំដោយគោលការណ៍។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• A Covey Family Tribute – a message written by family members.
• to a Highly Effective Father – refers to Stephen Covey as a father who lived the 7 Habits.

“Tribute” = ការសរសើរ / ចងចាំ។ “Highly Effective Father” = ឪពុកដែលរស់ដោយគោលការណ៍ និង Habit។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• Tribute – ការសរសើរ / ការគោរពជូន
• Highly Effective – មានប្រសិទ្ធភាពខ្លាំង
• Father – ឪពុក
• Family – គ្រួសារ

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• The title uses a noun phrase structure.
• No verbs appear — typical for a heading.
• Capitalization follows English title case.

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

Structure:
A Covey Family Tribute
→ to a Highly Effective Father
(Noun phrase → modifier phrase)

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• A – article
• Covey – proper noun
• Family – noun
• Tribute – noun
• Highly – adverb
• Effective – adjective
• Father – noun

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

In Western literary tradition, “tribute” sections honor a person's influence on family and legacy. This connects Covey’s public impact (global) with his private life (home), showing consistency between message and lifestyle.

KM:

នៅក្នុងវប្បធម៌អក្សរសាស្ត្រខាងលិច “Tribute” ជាផ្នែកសរសេរដើម្បីគោរព ឬចងចាំឪពុកម្តាយ ឬអ្នកមានឥទ្ធិពល។ វាបង្ហាញការភ្ជាប់រវាងអ្វីដែល Covey បង្រៀនជាសាធារណៈ និងអ្វីដែលគាត់បានរស់ នៅក្នុងគ្រួសារ។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

This title contains no phrasal verbs.

ក្បាច់កិរិយាសម្ងាត់មិនមាននៅក្នុងចំណងជើងនេះទេ។

10. Back to top of sentence ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

There is no doubt that our father’s habit of “sharpening the saw” ultimately saved a life that day in Montana. Growing up, we often saw him doing what he called “winning the daily private victory” early in the morning by meditating, reading his scriptures, and exercising. That particular afternoon he was quietly reading on the beach while enjoying the beautiful view of the lake when he heard a faint cry, “Help me!” Using the binoculars he always seemed to carry with him to search for wildlife, he zoomed in on a fisherman’s float tube out in the lake. Someone was desperately hanging on to the edge, about to fall into the ice-cold water.

មិនមានការសង្ស័យទេថា ទម្លាប់ «sharpening the saw» របស់ឪពុកយើង បានជួយសង្គ្រោះជីវិតមួយ នៅថ្ងៃនោះក្នុង​រដ្ឋ Montana។ កាលកំពុងធំឡើង យើងញឹកញាប់ឃើញគាត់អនុវត្តអ្វីដែលគាត់ហៅថា «ឈ្នះជ័យជម្នះផ្ទាល់ខ្លួនប្រចាំថ្ងៃ» តាំងពីព្រឹក ដោយធ្វើសមាធិ អានព្រះគម្ពីរ និងហាត់ប្រាណ។ រសៀលពិសេសមួយនោះ គាត់កំពុងអង្គុយអានសៀវភៅស្ងៀមស្ងាត់លើឆ្នេរ ខណៈដែលរីករាយមើលទ្រព្យទេសភាព ស្រស់ស្អាតនៃបឹង ចំណែកឯពេលនោះ គាត់បានឮសម្លេងស្រែកមួយថា «ជួយខ្ញុំផង!»។ គាត់បានយកកែវយុទ្ធសាស្ត្រ ដែលគាត់តែងយកជាមួយ ដើម្បីស្វែងរកសត្វព្រៃ ហើយផ្ដោតទៅលើកៅអីអណ្តែតរបស់អ្នកនេសាទម្នាក់នៅក្នុងបឹង។ មានមនុស្សម្នាក់ កំពុងកាន់ប្រកាន់គែមនោះយ៉ាងអស់សង្ឃឹម ស្ទើរតែរអិលធ្លាក់ចូលក្នុងទឹកត្រជាក់ក្រិន។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The family says that Stephen Covey’s lifelong habit of “sharpening the saw” (renewing body, mind, heart, and spirit) directly helped him be ready to save a life in Montana. Because he consistently practiced his “daily private victory”—meditation, scripture study, and exercise—he was calm and observant that day on the beach. This inner readiness allowed him to notice a faint cry for help, use his binoculars to assess the situation, and see a person in serious danger of falling into freezing water.

KM:

គ្រួសារបញ្ជាក់ថា ទម្លាប់ «sharpening the saw» រយៈពេលជាយូរខ្លាំងរបស់លោក Stephen Covey (ការកែលមើមរាងកាយ ចិត្ត បេះដូង និងវិញ្ញាណ) បានជួយឲ្យគាត់រួចរាល់ក្នុងការជួយសង្គ្រោះជីវិតម្នាក់ នៅ Montana។ ពីព្រោះគាត់អនុវត្ត «ជ័យជម្នះផ្ទាល់ខ្លួនប្រចាំថ្ងៃ» ជានិច្ច ដូចជា សមាធិ អានព្រះគម្ពីរ និងហាត់ប្រាណ គាត់ therefore ស្ងប់ស្ងាត់ មានស្មារតី និងសញ្ញាខ្ពស់នៅថ្ងៃដែលអង្គុយនៅឆ្នេរ។ ដូច្នេះគាត់អាចឮសម្លេងស្រែកសុំជំនួយ បើកកែវយុទ្ធសាស្ត្រ និងមើលឃើញមនុស្សម្នាក់កំពុងជិតលង់ ទឹកត្រជាក់ក្រិន។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

The paragraph shows how private habits create public impact. Because their father constantly renewed himself, he was physically fit, mentally alert, and spiritually sensitive—exactly what was needed in an emergency. The “small” daily habits (reading, meditation, exercise) prepared him for a “big” moment: noticing a quiet “Help me!” and acting. The story suggests that self-care is not selfish; it increases our capacity to serve and even save others.

KM:

អត្ថបទនេះបង្ហាញថា ទម្លាប់របស់ជីវិតឯកជន អាចបង្កើតផលប៉ះពាល់សាធារណៈធំៗ។ ព្រោះឪពុករបស់ពួកគេ កែលមើមខ្លួនប្រចាំថ្ងៃ គាត់មានកម្លាំងរាងកាយ មានការយកចិត្តទុកដាក់ និងមានវិញ្ញាណខ្ពស់ — ទាំងអស់នេះចាំបាច់ក្នុងពេលមានហានិភ័យ។ ទម្លាប់តូចៗរៀងរាល់ថ្ងៃ (អាន សមាធិ ហាត់ប្រាណ) រៀបចំគាត់ សម្រាប់ពេលវេលាធំមួយ៖ ការចាប់អារម្មណ៍លើសម្លេង «ជួយខ្ញុំ» និងចូលរួមជួយ។ អត្ថន័យលាក់លៀម គឺថា ការថែខ្លួនខ្លួនឯងមិនមែនអាត្មានិយមទេ តែជាការបង្កើនសមត្ថភាពក្នុងការជួយអ្នកដទៃ។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• There is no doubt that our father’s habit of “sharpening the saw” … – states a firm belief that his habit was crucial.
• Growing up, we often saw him doing what he called “winning the daily private victory” … – childhood observation of his morning routine.
• That particular afternoon he was quietly reading on the beach … when he heard a faint cry … – sets time, place, and the sudden call for help.
• Using the binoculars … he zoomed in on a fisherman’s float tube … – he uses his tool (binoculars) and focuses on the danger.
• Someone was desperately hanging on to the edge, about to fall into the ice-cold water. – describes the critical danger the person is in.

បំបែកងាយ៖ ទម្លាប់ឪពុក → ទម្លាប់ព្រឹក → រសៀលនៅឆ្នេរ → បានឮសម្លេង → ប្រើកែវយុទ្ធសាស្ត្រ → មនុស្សកំពុងស្ទើរតែលង់ទឹក។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• no doubt – មិនមានការសង្ស័យទេ
• habit – ទម្លាប់
• sharpening the saw – កែលមើមខ្លួន / លម្អមខ្លួន (habit 7 – self-renewal)
• daily private victory – ជ័យជម្នះផ្ទាល់ខ្លួនប្រចាំថ្ងៃ
• meditating – ធ្វើសមាធិ
• scriptures – ព្រះគម្ពីរ / សៀវភៅសាសនា
• binoculars – កែវយុទ្ធសាស្ត្រ / កែវស៊ើបការណ៍
• float tube – កៅអី/វង់អណ្តែតអ្នកនេសាទ
• desperately – ដោយអស់សង្ឃឹមយ៉ាងខ្លាំង
• ice-cold – ត្រជាក់ក្រិន / ត្រជាក់ដូចទឹកកក

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• There is no doubt that … – a fixed expression for strong certainty.
• Growing up, we often saw him … – participle phrase “Growing up” modifies “we”.
• That particular afternoon … when he heard … – complex sentence with a time clause “when”.
• Using the binoculars … he zoomed in … – participle clause showing how he acted.
• about to fall – structure “be about to + verb” shows something is almost happening.

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

1) There is no doubt that + clause
   → There is no doubt that our father’s habit ... saved a life.

2) Growing up, + subject + verb
   → Growing up, we often saw him...

3) Time + main clause + when + clause
   → That particular afternoon he was quietly reading ... when he heard...

4) Using + noun, subject + verb
   → Using the binoculars, he zoomed in...

5) Someone was + adverb + V-ing, about to + bare infinitive
   → Someone was desperately hanging on..., about to fall into...

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• doubt – noun
• habit – noun
• growing up – verb phrase (present participle used as adverbial)
• privately (in “private victory”) – adverb modifying noun “victory” (idea)
• quietly – adverb (describes how he was reading)
• faint – adjective (describes the cry)
• desperately – adverb (describes “hanging on”)

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

“Sharpening the saw” is Habit 7 in Covey’s framework: regularly renewing body, mind, heart, and spirit. In many Western countries, outdoor activities such as reading by a lake, watching wildlife, and using binoculars are common images of peaceful renewal. This story links that peaceful scene to heroic service: a quiet, renewed man hears what others might miss and responds.

KM:

«Sharpening the saw» គឺជា Habit លេខ 7 ដែល Covey បង្ហាញពីការកែលមើមខ្លួនក្នុង 4 វិស័យ (រាងកាយ ចិត្ត បេះដូង វិញ្ញាណ)។ នៅវប្បធម៌ខាងលិច មនុស្សជាច្រើនចូលចិត្តអង្គុយអានសៀវភៅ ក្បែរបឹង ឬសមុទ្រ និងមើលសត្វព្រៃជាការថែរក្សាខ្លួន។ រឿងនេះភ្ជាប់រូបភាពស្ងប់ស្ងាត់នោះ ជាមួយនឹងសកម្មភាពវីរបុរសក្នុងជីវិតពិត៖ មនុស្សដែលបានកែលមើមខ្លួន អាចឮ និងឆ្លើយតបចំពោះការហៅជួយ ដែលមនុស្សធម្មតាអាចមិនចាប់អារម្មណ៍។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• grow up – ធំឡើង / កាលកំពុងធំឡើង Growing up, we often saw him...
• zoom in (on) – ផ្ដោតដល់ជិត / ពង្រីកមើលទៅលើ he zoomed in on a fisherman’s float tube...
• hang on (to) – កាន់ប្រកាន់ យ៉ាងរឹងមាំ Someone was desperately hanging on to the edge...
• fall into – លង់ / ធ្លាក់ចូលក្នុង about to fall into the ice-cold water
• carry with (him) – យកតាមខ្លួន / កាន់តាមខ្លួន he always seemed to carry with him...
• search for – ស្វែងរក to search for wildlife

ការយល់ពី phrasal verbs ទាំងនេះ ជួយឲ្យយល់អត្ថន័យពេញលេញនៃសកម្មភាពក្នុងរឿង។

10. Back to top of sentence ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Quickly, our father jumped onto his Jet Ski and reached the tube, where he found a heavily intoxicated man. He pulled him onto his Jet Ski and brought him back to shore. He then searched for the man’s family at a nearby campground and found they were totally unaware he was even missing, as they had been drinking as well. A few years later, the man he rescued related this story to a large group, claiming it was a turning point in his life. Unaware of who had rescued him that day, he was grateful that someone had cared enough to hear his cry and save him.

យ៉ាងឆាប់រហ័ស ឪពុករបស់យើងបានលោតទៅលើ Jet Ski របស់គាត់ ហើយដល់កៅអីអណ្តែត (tube) ដែលនៅក្នុងបឹង  ពេលនោះគាត់បានឃើញបុរសម្នាក់ដែលស្រាស្រមោលយ៉ាងខ្លាំង។ គាត់បានទាញបុរសនោះឡើងលើ Jet Ski របស់គាត់ ហើយនាំគាត់ត្រឡប់មកជល់ឆ្នេរ។ បន្ទាប់មក គាត់បានស្វែងរកគ្រួសារបុរសនោះនៅតំបន់តំបន់គយសម្បរក្នងគដ្យាក់បាងលើឆ្នេរ ហើយបានឃើញថាពួកគេមិនដឹងថាបុរសនោះខ្លាចខាត ​​តែម្តងទេ ព្រោះពួកគេក៏បានស្រា។  ប៉ុន្មានឆ្នាំក្រោយ បុរសនោះដែលគាត់បានជួយ បានផ្ដល់រឿងនេះទៅក្រុមធំមួយ ដោយបង្ហើបថា វាជាចំណុចបម្លែងជីវិតរបស់គាត់។ គ្មានដឹងថា នរណាជួយគាត់នៅថ្ងៃនោះទេ ប៉ុន្តែគាត់មានក្ដីរាប់អានមួយថា មនុស្សម្នាក់បានថែរក្សាចិត្តដល់សម្លេងសំណើរជួយរបស់គាត់ ហើយបានជួយគាត់។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The story describes how Covey’s father reacted swiftly to save someone in danger: he jumped on his Jet Ski to reach a drifting float tube in a lake, rescued an intoxicated man who was about to fall into freezing water, and later found the man’s unaware family at a campground. The rescued man later declared that this rescue was a turning point in his life, showing how a moment of readiness and compassion can change a life.

KM:

រឿងនេះពិពណ៌នាថា ឪពុករបស់ Covey បានប្រតិកម្មយ៉ាងឆាប់រហ័សដើម្បីសង្គ្រោះមនុស្សមានហានិភ័យ៖ គាត់លោតទៅលើ Jet Ski របស់គាត់ដើម្បីឈានដល់កៅអីអណ្តែតដែលបាត់លើបឹង ក្រោយមកបានសង្គ្រោះបុរសស្រាស្រមោលម្នាក់ស្ទើរតែធ្លាក់ចូលទឹកត្រជាក់ និងក្រោយមកបានស្វែងរកគ្រួសារបុរសនោះនៅក្នុងតំបន់បោះភ្លោះ។ បុរសដែលបានជួយគេបន្តថា សកម្មភាពនោះជាចំណុចបម្លែងជីវិតរបស់គាត់ បង្ហាញថា នាទីកន្លែងមួយនៃការប្រុងប្រយ័ត្ន និងការមានមេត្តាអាចបង្កើតការផ្លាស់ប្តូរជីវិតបាន។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

The narrative illustrates how personal effectiveness, through readiness and character, leads to meaningful action. Because the father habitually renewed himself and remained alert, he was able to respond when crisis struck. The passage emphasizes that everyday habits of renewal (Habit 7) and “private victory” can make the difference when lives are at stake.

KM:

និទាននេះបង្ហាញថា ប្រសិទ្ធភាពផ្ទាល់ខ្លួន តាមរយៈការត្រៀមខ្លួន និងការមានចរិតល្អ បណ្តាលឲ្យមានសកម្មភាពមានន័យ។ ពីព្រោះឪពុកបានអនុវត្តទម្លាប់ “sharpen the saw” ជានិច្ច និងអស់ស្មារតី ជាមួយភាពរងចាំលើរឿង ពេលនោះគាត់អាចឆ្លើយតបទៅពេលហានិភ័យ។ បុគ្គលជីវិតប្រចាំថ្ងៃនៃការថែខ្លួន (Habit 7) និង “private victory” អាចជាឧបាករណ៍ផ្លាស់ប្តូរចំពោះជីវិតមួយ។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• Quickly, our father jumped onto his Jet Ski… – introduces speed and action.
• …reached the tube, where he found a heavily intoxicated man. – describes the situation.
• He pulled him onto his Jet Ski and brought him back to shore. – the rescue act.
• He then searched for the man’s family … found they were totally unaware … – follow-up care.
• A few years later, the man … claiming it was a turning point in his life. – long-term effect.
• Unaware of who had rescued him … he was grateful … – humility and gratitude.

សង្ខេប៖ លោតចេញយ៉ាងឆាប់រហ័ស → ឈានដល់មនុស្សនៅក្នុងហានិភ័យ → សង្គ្រោះ → ស្វែងរកគ្រួសារ → បម្លែងជីវិត → ក្ដីរាប់អាន។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• quickly – យ៉ាងឆាប់រហ័ស
• Jet Ski – តុលោតទឹក / ប៊ូត៍ទឹកគ្រុបសម្រាប់ចលនា
• float tube – វង់អណ្តែតសម្រាប់អ្នកនេសាទនៅលើទឹក
• heavily intoxicated – ស្រាវីឡើង / ស្រាស្រមោលយ៉ាងខ្លាំង
• brought back to shore – នាំត្រឡប់មកឆ្នេរ
• campground – តំបន់តង់សម្រាក / តំបន់គយសម្បរក្នងគដ្យាក់
• turning point – ចំណុចបម្លែង / បដិបត្តិ
• grateful – មានក្ដីរាប់អាន / អរគុណ
• care enough – ថែរក្សាដល់គ្រប់គ្រាន់

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• “Quickly, our father jumped…” → adverb at start for emphasis.
• “Using the binoculars he always seemed to carry…” → participle “Using” beginning clause describing method.
• “…found they were totally unaware…” → reported result of his follow-up search.
• “about to fall into the ice-cold water.” → “about to + bare infinitive” shows imminent action.

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

1) Quickly, + independent clause  
   → eagerness/urgency in action.

2) He pulled … and brought him back …  
   → two verbs linked by “and” showing sequence.

3) He then searched … and found …  
   → adverb “then” shows next step; two linked actions.

4) A few years later, the man … claiming …  
   → main clause + participle “claiming” giving detail.

5) Unaware of who had rescued him … he was grateful …  
   → adverbial phrase + main clause.

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: father, Jet Ski, tube, man, water, family, years, point, life.
• Verbs: jumped, reached, found, pulled, brought, searched, related, claiming.
• Adjectives: heavily intoxicated, unaware, ice-cold.
• Adverbs: quickly, totally.

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

This story reflects a cultural ideal: readiness and action in the service of others. In many Western outdoor traditions, being near a lake with recreational equipment like a Jet Ski is common. The unexpected rescue underscores that inner habits of renewal (such as being alert in nature) can lead to heroic public acts.

KM:

រឿងនេះបង្ហាញពីគំនិតវប្បធម៌៖ ការត្រៀមខ្លួន និងសកម្មភាពក្នុងការបម្រើអ្នកដទៃ។ នៅក្នុងប្រពៃណីខាងលិច ចូលចិត្តសាក្សីនៅលើបឹងជាមួយឧបករណ៍ចលនាដូចជា Jet Ski។ ការជួយសង្គ្រោះឥន្ទនះបង្ហាញថា ទម្លាប់ខាងក្នុងនៃការថែខ្លួន (ដូចជាការប្រើពេលក្នុងធម្មជាតិ) អាចបណ្តាលឲ្យមានសកម្មភាពវីរភាពក្នុងសាធារណៈ។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• jump onto – លោតឡើងលើ
• bring back – ត្រឡប់មក
• hang on to – កាន់ឯងនៅលើ
• search for – ស្វែងរក

គំនិត phrasal verbs ទាំងនេះសមរម្យសម្រាប់ពិភាក្សាសកម្មភាពក្នុងរឿង។

10. Back to top of this sentence ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

This incident is symbolic of our father, Stephen R. Covey, who was a type of “lifeline” not only to his posterity of nine children and fifty-four grandchildren, but also to a multitude of people and organizations who have been inspired and forever changed by The 7 Habits of Highly Effective People. He always acknowledged he didn’t invent these habits, as they were based on universal principles or natural laws, such as responsibility, integrity, abundance, and renewal. But he also believed that “common sense isn’t always common practice.” And thus, he devoted his life to getting his message to as many people as possible.

ព្រឹត្តិការណ៍នេះ ជានិមិត្តសញ្ញាតំណាងឱ្យឪពុករបស់យើង លោក Stephen R. Covey ដែលជាអ្នកដូចជា “ខ្សែជីវិត” មិនមែនត្រឹមតែសម្រាប់ទំនាស់ពូជន៍របស់គាត់ មានកូន៩នាក់ និងចៅ៥៤នាក់ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែសម្រាប់មនុស្សនានា និងអង្គការ ជាច្រើនដែលបានទទួលការប្រឹងប្រែង និងបម្លែងជីវិតដោយសារកីឡាប្រព្រឹត្ត The 7 Habits of Highly Effective People។ គាត់តែងតែទទួលស្គាល់ថា គាត់មិនមែនជាអ្នកបង្កើតទម្លាប់ទាំងនេះឡើយ ព្រោះវាស្ថិតលើគោលការណ៍សកល ឬច្បាប់ធម្មជាតិ ដូចជា ការទទួលខុសត្រូវ ភាពស្មោះត្រង់ ភាពសម្បូរបែប និងការប្រសិនប្រសើរឡើងវិញ។ ប៉ុន្តែក៏ជឿផងដែរថា “common sense isn’t always common practice” មានន័យថា ចំណេះដឹងដែលសមហេតុផល មិនតែងតែត្រូវបានអនុវត្តជាក់ស្តែងសម្រាប់គ្រប់គ្នាទេ។ ដូច្នេះហើយ គាត់បានឧទ្ទិសជីវិតទាំងមូលរបស់គាត់ ដើម្បីនាំសារនេះទៅឲ្យមនុស្សអាចធ្វើទៅរួចបានច្រើនបំផុត។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The passage explains that the rescue story is a symbol of who Stephen R. Covey was in real life. He was like a “lifeline” for his family and for countless people and organizations shaped by The 7 Habits of Highly Effective People. He did not claim to invent the habits, because they are rooted in timeless principles—responsibility, integrity, abundance, and renewal. Yet he knew that simple common sense is rarely practiced, so he dedicated his life to spreading and teaching these principles to as many people as he could.

KM:

បទបង្ហាញនេះពន្យល់ថា រឿងសង្គ្រោះមនុស្សលើបឹង គឺជានិមិត្តរូបបង្ហាញពីអត្តសញ្ញាណពិតរបស់ Stephen R. Covey។ គាត់ដូចជា “ខ្សែជីវិត” សម្រាប់គ្រួសាររបស់គាត់ និងសម្រាប់មនុស្សនិងអង្គការជាច្រើន ដែលបានផ្លាស់ប្តូរជីវិតដោយសារសៀវភៅ The 7 Habits of Highly Effective People។ គាត់មិនដែលអះអាងថាខ្លួនជាអ្នកបង្កើតទម្លាប់ទាំងនេះឡើយ ព្រោះវាស្ថិតលើគោលការណ៍ និងច្បាប់ធម្មជាតិដែលគ្រប់គ្នាអាចយល់បាន ដូចជា ការទទួលខុសត្រូវ ភាពស្មោះត្រង់ ភាពសម្បូរបែប និងការប្រឹងប្រែឡើងវិញ។ ទោះជាយ៉ាងណា គាត់ក៏ដឹងថា “ចំណេះដឹងដែលទូលំទូលាយ (common sense) មិនតែងតែត្រូវបានអនុវត្តជាការប្រព្រឹត្តក្នុងជីវិតពិត”។ ដូច្នេះ គាត់បានឧទ្ទិសអស់មួយជីវិត ដើម្បីបញ្ជូន និងបង្រៀនសារនេះឲ្យទៅដល់មនុស្សឱ្យបានច្រើនបំផុត។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

The key idea is that Covey’s life matched his message. The “lifeline” metaphor shows that he helped people not just with ideas, but with real rescue, guidance, and hope. The text also stresses that the Habits are not a clever invention, but a doorway into universal laws. The deeper inference is that knowing principles is not enough—people need teachers and examples to help them live those principles consistently.

KM:

គំនិតសំខាន់គឺ ជីវិតរបស់ Covey ស្របតាមអ្វីដែលគាត់សរសេរ និងបង្រៀន។ ពាក្យប្រៀបធៀប “lifeline” បង្ហាញថា គាត់មិនត្រឹមតែផ្ដល់គំនិតទ្រឹស្តីទេ ប៉ុន្តែផ្ដល់ការជួយសង្គ្រោះ មគ្គុទ្ទេសក៍ និងសង្ឃឹម។ បទនិយាយក៏លុបបង្ហាញថា ទម្លាប់ទាំង ៧ មិនមែនជាវិទ្យាសាស្ត្របង្កើតថ្មីទេ ប៉ុន្តែជាទ្វារ ដឹកនាំមនុស្សឱ្យចូលទៅក្នុងច្បាប់ធម្មជាតិ។ អត្ថន័យលាក់លៀមគឺ ការដឹងគោលការណ៍មិនគ្រប់គ្រាន់ទេ មនុស្សត្រូវការគ្រូបង្រៀន និងគំរូរស់ ដើម្បីជួយឱ្យពួកគេអនុវត្តគោលការណ៍ទាំងនេះបានជាប្រចាំ។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• This incident is symbolic of our father, Stephen R. Covey, – introduces the idea that the story represents his character.
• who was a type of “lifeline” not only to his posterity … but also to a multitude of people and organizations… – explains the metaphor “lifeline” and widens the impact beyond family.
• He always acknowledged he didn’t invent these habits, – shows his humility.
• as they were based on universal principles or natural laws, such as responsibility, integrity, abundance, and renewal. – defines the foundation of the Habits.
• But he also believed that “common sense isn’t always common practice.” – contrasts knowing with doing.
• And thus, he devoted his life to getting his message to as many people as possible. – conclusion: his life mission.

សង្ខេប៖ ព្រឹត្តិការណ៍ → និមិត្តសញ្ញា → “lifeline” សម្រាប់គ្រួសារ និងពិភពលោក → គោលការណ៍សកល → common sense ≠ common practice → ឧទ្ទិសជីវិតដើម្បីផ្សព្វផ្សាយសារ។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• incident – ព្រឹត្តិការណ៍ / រឿងកើតឡើង
• symbolic of – ជានិមិត្តសញ្ញា ឬតំណាងឲ្យ
• lifeline – ខ្សែជីវិត / អ្នកជួយសង្គ្រោះដ៏សំខាន់
• posterity – ទំនាស់ពូជន៍ / ជំនាន់ក្រោយ
• multitude of – មនុស្សច្រើនណាស់ / បរិមាណច្រើន
• universal principles – គោលការណ៍សកល
• natural laws – ច្បាប់ធម្មជាតិ
• responsibility – ការទទួលខុសត្រូវ
• integrity – ភាពស្មោះត្រង់ / សុចរិត
• abundance – ភាពសម្បូរបែប
• renewal – ការកែលម្អឡើងវិញ / ការស្ដារឡើងវិញ
• common sense – ចំណេះដឹងសមហេតុផលសាមញ្ញ
• common practice – ការអនុវត្តជាធម្មតារបស់មនុស្សភាគច្រើន
• devoted his life – ឧទ្ទិសជីវិត / បរិច្ចាគពេញលេញជីវិត

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• This incident is symbolic of… – “symbolic of” (adjective + of) means “representing”.
• who was a type of “lifeline”… – relative clause “who was…” giving extra information about “our father”.
• not only … but also … – correlative pair used to show two equally important parts.
• He always acknowledged he didn’t invent these habits, as they were based on… – “as” here means “because”.
• And thus, he devoted his life to + V-ing – structure “devote one’s life to doing something”.

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

1) This incident is symbolic of our father, Stephen R. Covey,
   who was a type of "lifeline" ...
   → main clause + non-restrictive relative clause (who…).

2) ... not only to his posterity ... but also to a multitude of people ...
   → parallel structure with "not only... but also".

3) He always acknowledged he didn’t invent these habits,
   as they were based on universal principles ...
   → reporting verb "acknowledged" + noun clause + "as" clause (reason).

4) But he also believed that "common sense isn’t always common practice."
   → contrast with "But"; that-clause reporting a quotation.

5) And thus, he devoted his life to getting his message to as many people as possible.
   → connector "thus" shows logical result; "devoted his life to + gerund".

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: incident, father, lifeline, posterity, children, grandchildren, people, organizations, habits, principles, laws, responsibility, integrity, abundance, renewal, sense, practice, life, message.
• Verbs: is, was, have been inspired, changed, acknowledged, invented, were based, believed, devoted.
• Adjectives: symbolic, universal, natural, common (sense/practice), possible.
• Adverbs: always, forever.
• Phrases: “type of lifeline”, “common sense isn’t always common practice”, “devoted his life to”.

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

In leadership and self-help literature, authors are often judged by whether they live their own teachings. This paragraph shows Covey as a father and teacher whose influence crosses cultures and generations. The mention of “universal principles” suggests that the 7 Habits appeal in many countries and religions, because ideas like responsibility and integrity are honored everywhere. The phrase “common sense isn’t always common practice” has become a popular reminder that knowing what is right is easier than consistently doing it.

KM:

នៅក្នុងអក្សរសាស្ត្រខាងថ្នាក់ដឹកនាំ និងអភិវឌ្ឍខ្លួន យើងវាយតម្លៃអ្នកនិពន្ធតាមរបៀបរស់នៅរបស់គាត់ ថាតើគាត់អនុវត្តអ្វីដែលគាត់បង្រៀនដែរ ឬទេ។ បទនេះបង្ហាញ Covey ជាអ្នកឪពុក និងជាគ្រូ ដែលឥទ្ធិពលរបស់គាត់ លាតសន្ធឹងជាច្រើនជំនាន់ និងជាច្រើនវប្បធម៌។ ពាក្យ “universal principles” បង្ហាញថា ទម្លាប់ ៧ មានភាពទាក់ទាញ ក្នុងប្រទេស និងសាសនាផ្សេងៗ ដោយសារគំនិតដូចជា ការទទួលខុសត្រូវ និងភាពស្មោះត្រង់ គឺអ្វីដែលមនុស្សគ្រប់ទីកន្លែង គោរព។ ឃ្លា “common sense isn’t always common practice” ក្លាយជាការរំលឹកថា ការដឹងអ្វីដែលត្រឹមត្រូវ គឺស្រួលជាង ការអនុវត្តវាជាប្រចាំ។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• based on – ផ្អែកលើ / ស្ថិតលើ ឧ. The habits are based on universal principles.
• devote (one’s life) to – ឧទ្ទិស (ជីវិត) ដល់ / ចំពោះ ឧ. He devoted his life to getting his message to people.
• change by (inspired and changed by) – ត្រូវបានផ្លាស់ប្តូរដោយ

កិរិយាសម្ងាត់ទាំងនេះជួយសរសេរប្រយោគអំពីឥទ្ធិពល និងបេសកកម្មជីវិត។

10. Back to top of this sentence ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

After his passing in July 2012, our family realized the scope and magnitude of his lifelong mission to “unleash human potential.” We were overwhelmed by the thousands of emails, letters, notes, visits, and calls from people all over the world who wanted to share their own personal stories of how he similarly threw them a lifeline and rescued them from such things as a life without purpose, being an ineffective leader of a company, a failing marriage, a damaged relationship, or overcoming an abusive upbringing. Over and over, we heard experiences of how our father had the unique ability to affirm the one while also literally inspiring millions with his principle-centered approach to living.

បន្ទាប់ពីគាត់ទទួលមរណភាពនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ 2012 គ្រួសាររបស់យើងបានដឹងពីវិសាលភាព និងអត្ថន័យអស្ចារ្យនៃបេសកកម្មជីវិតរបស់គាត់ក្នុងការចេញលេប “សមត្ថភាពរបស់មនុស្ស”។ យើងត្រូវបានបំផុសគំនិតដោយអ៊ីមែលរាប់ពាន់ច្បាប់ សំបុត្រ ចំណាំ ការមកលេង និងការហៅទូរស័ព្ទពីមនុស្សជុំវិញពិភពលោក ដែលចង់ចែករំលែករឿងរ៉ាវផ្ទាល់ខ្លួនអំពីរបៀបដែលគាត់បានផ្តល់ “ខ្សែជីវិត” ដូចគ្នានេះដែរដើម្បីជួយពួកគេចេញពីជីវិតគ្មានគោលបំណង ការដឹកនាំក្រុមហ៊ុនដែលគ្មានប្រសិទ្ធភាព អាពាហ៍ពិពាហ៍ដែលជិតឈប់ដំណើរការ ទំនាក់ទំនងដែលខូចខាត ឬការឆ្លងកាត់អតីតកាលពិតជាអាក្រក់។ ជាញឹកញាប់ យើងបានស្តាប់រឿងរ៉ាវពីរបៀបដែលឪពុករបស់យើងមានសមត្ថភាពពិសេសក្នុងការជួយលើមនុស្សម្នាក់ៗ ខណៈពេលតែម្យ៉ាងទៀតក៏បំផុសគំនិតដល់ប្រជាជនរាប់លាននាក់តាមរយៈការរស់នៅផ្អែកលើគោលការណ៍របស់គាត់។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

After Stephen Covey passed away, his family understood how far-reaching his mission truly was. Thousands of people worldwide expressed how he had helped them through deeply personal struggles—lack of purpose, weak leadership, failing relationships, or painful childhood trauma. His unique ability was affirming individuals one by one, while also inspiring millions through principle-centered living.

KM:

បន្ទាប់ពី Stephen Covey ទទួលមរណភាព គ្រួសាររបស់គាត់បានយល់អំពីវិសាលភាពពិតប្រាកដនៃបេសកកម្មជីវិតរបស់គាត់។ មនុស្សរាប់ពាន់នៅជុំវិញពិភពលោកបានចែករំលែកពីរបៀបដែលគាត់បានជួយពួកគេចេញពីបញ្ហាផ្ទាល់ខ្លួន—ជីវិតគ្មានគោលបំណង ការដឹកនាំក្រុមហ៊ុនមិនបានលទ្ធផល អាពាហ៍ពិពាហ៍ដែលកំពុងអស់សង្ឃឹម ទំនាក់ទំនងខូចខាត ឬការឆ្លងកាត់អតីតកាលអាក្រក់។ គាត់មានសមត្ថភាពពិសេសក្នុងការជួយមនុស្សម្នាក់ៗ និងបំផុសគំនិតដល់រាប់លាននាក់តាមរយៈការរស់នៅផ្អែកលើគោលការណ៍។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

The story suggests that Covey’s influence went far beyond teaching ideas—his work touched lives at a deep emotional and moral level. Many saw him as a rescuer who restored purpose, leadership, relationships, and personal healing. His strength was the rare combination of personal attention and global impact.

KM:

ការពិពណ៌នានេះបញ្ជាក់ថា Covey មានឥទ្ធិពលលើជីវិតមនុស្សលើសពីការបង្រៀនតែគំនិត។ គាត់ប៉ះពាល់ដល់ចិត្ត វិន័យ និងជីវិតផ្ទាល់របស់មនុស្សជាច្រើន។ គាត់គេស្គាល់ថាជាអ្នកជួយសង្គ្រោះជីវិត ដែលផ្តល់គោលបំណង ការដឹកនាំ ការកែសម្រួលទំនាក់ទំនង និងការព្យាបាលអតីតកាល។ កម្លាំងរបស់គាត់គឺការអាចជួយមនុស្សម្នាក់ៗ ខណៈពេលបំផុសគំនិតដល់រាប់លាននាក់។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• After his passing in July 2012 – time reference.
• our family realized the scope and magnitude... – recognition of his mission.
• We were overwhelmed by thousands of emails... – global response.
• people… wanted to share their own personal stories – emotional impact.
• rescued them from… – list of life challenges he helped with.
• Over and over, we heard experiences... – repeated pattern.
• unique ability to affirm the one while inspiring millions – dual influence.

សង្ខេប៖ ក្រោយមរណភាព → ទទួលសារជាច្រើន → មនុស្សចែករំលែករឿងរបស់ខ្លួន → Covey ជួយគេ → តួនាទីគុណធម៌សម្រាប់រាប់លាននាក់។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• passing – ការទទួលមរណភាព
• scope – វិសាលភាព
• magnitude – អំណោយផលធំ / វិមាត្រ
• overwhelmed – ត្រូវបានបំភ្លឺចិត្ត / តក់ស្លុតចិត្ត
• multitude – បរិមាណច្រើនណាស់
• lifeline – ខ្សែជីវិត
• purpose – គោលបំណង
• ineffective – គ្មានប្រសិទ្ធភាព
• abusive upbringing – ការចិញ្ចឹមដ៏អាក្រក់ / ប្រវត្តិអំពើហិង្សា
• affirm – ផ្តល់ការទទួលស្គាល់ / បញ្ជាក់គុណតម្លៃ
• principle-centered – ផ្អែកលើគោលការណ៍

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• “After his passing…” → an introductory prepositional phrase.
• “realized the scope and magnitude…” → compound object.
• “We were overwhelmed by…” → passive voice showing emotional impact.
• “rescued them from such things as…” → list introduced by “such things as”.
• “Over and over, we heard…” → adverbial repetition for emphasis.
• “…ability to affirm the one while also inspiring millions” → parallel structure.

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

1) After his passing..., our family realized...
   → Intro phrase + main clause

2) We were overwhelmed by thousands of emails...
   → Passive voice + by-agent phrase

3) ...people who wanted to share their personal stories...
   → Noun + relative clause

4) ...rescued them from such things as...
   → Verb + object + list

5) Over and over, we heard...
   → Adverbial emphasis

6) ...ability to affirm the one while also inspiring millions
   → Infinitive phrase + parallel gerund structure

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: passing, family, scope, magnitude, mission, emails, stories, lifeline, purpose, marriage, relationship, upbringing, ability.
• Verbs: realized, were overwhelmed, wanted, share, rescued, heard, affirm, inspiring.
• Adjectives: ineffective, failing, damaged, unique, personal.
• Adverbs: similarly, literally, over and over.

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

In Western culture, it is common for people to honor influential leaders after their passing with personal testimonies. This aligns with Covey’s principle-centered message: a leader’s true impact is measured not in fame but in the lives changed. This story shows that personal transformation is universal, crossing cultures, languages, and professions.

KM:

នៅក្នុងវប្បធម៌ខាងលិច មនុស្សច្រើនគោរពអ្នកដឹកនាំដែលមានឥទ្ធិពលដោយបង្ហាញបទពិសោធផ្ទាល់បន្ទាប់ពីការទទួលមរណភាព។ វាស្របតាមសាររបស់ Covey ដែលផ្អែកលើគោលការណ៍៖ ការប៉ះពាល់ពិតប្រាកដមិនមើលតាមកេរ្តិ៍ឈ្មោះទេ ប៉ុន្តែតាមមនុស្សដែលបានផ្លាស់ប្តូរ។ បទនេះបង្ហាញថា ការផ្លាស់ប្តូរផ្ទាល់ខ្លួនជារឿងសកល ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងទៅលើជីវិតគ្រប់វប្បធម៌។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• pass away – ទទួលមរណភាព
• reach out (emotionally) – ទាក់ទង / បង្ហាញជំនួយ
• overcome – ជួយឱ្យឆ្លងកាត់បញ្ហា
• went through (upbringing) – បទពិសោធដែលបានឆ្លងកាត់

Phrasal verbs ទាំងនេះពាក់ព័ន្ធនឹងការប៉ះពាល់ជីវិត និងការទទួលជ័យជម្នះលើបញ្ហា។

10. Back to top of this sentence ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Dad was a “man for all seasons” and lived with integrity. Throughout the years, he had many opportunities to train world leaders and heads of state and considered it a great privilege and responsibility. Once during a discussion, when everyone in the group was criticizing the then current U.S. president, he remained noticeably silent. When asked why he hadn’t joined in the melee, he simply responded, “I may have the chance to influence him someday; and if I do, I don’t want to be a hypocrite.” Several months later, this same president called Dad, said he had just finished reading *The 7 Habits of Highly Effective People* for the second time, and asked if Dad could personally train him in applying the principles. By the end of his life Dad had met with thirty-one heads of state, including four presidents of the United States.

ពុកខ្ញុំគឺជា “បុរសសម្រាប់គ្រប់រដូវកាល” ដែលរស់ដោយសុចរិតធម៌។ ចំពោះពេលវេលាជាច្រើនឆ្នាំ គាត់មានឱកាសបណ្តុះបណ្តាលមេដឹកនាំពិភពលោកជាច្រើន និងក្បាលរដ្ឋាភិបាល ដោយចាត់ទុកវាជា អនុគ្រោះដ៏ធំ និងការទទួលខុសត្រូវដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ។ ម្តងក្នុងកិច្ចពិភាក្សាមួយ នៅពេលដែលមនុស្សទាំងអស់ កំពុងរិះគន់ប្រធានាធិបតីអាមេរិកនៅពេលនោះ គាត់ក៏នៅស្ងៀមៗ។ ពេលគេសួរថាមានអ្វីបានជាមិនចូលរួម រៀបរាប់ដូចគេ គាត់ឆ្លើយថា៖ “ខ្ញុំប្រហែលជាមានឱកាសឥទ្ធិពលដល់គាត់មួយថ្ងៃណាមួយ; ហើយបើវាកើតឡើង ខ្ញុំមិនចង់ក្លាយជាអ្នកក្លែងបន្លំទេ។” ប៉ុន្មានខែក្រោយ ប្រធានាធិបតីដដែលនោះបានទូរស័ព្ទមកពុកខ្ញុំ ប្រាប់ថាទើបអាន *The 7 Habits of Highly Effective People* ជាលើកទីពីរ ហើយសួរថាពុកអាចបណ្តុះបណ្តាល ផ្ទាល់អំពីការអនុវត្តគោលការណ៍ទាំងនោះបានឬទេ។ នៅចុងជីវិតរបស់គាត់ ពុកបានជួបជុំជាមួយក្បាលរដ្ឋ ៣១ រូប រួមទាំងប្រធានាធិបតីអាមេរិក ៤ រូបផងដែរ។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

This passage describes the moral integrity, humility, and long-term influence of Stephen Covey as a leadership figure trusted by presidents and world leaders.

KM: អត្ថបទនេះពិពណ៌នាអំពីសុចរិតធម៌ ការសម្ងំ និងឥទ្ធិពលរយៈពេលវែងរបស់ Stephen Covey ជាមេដឹកនាំដែលប្រធានាធិបតី និងមេដឹកនាំជាតិទូទាំងពិភពលោកទុកចិត្ត។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

Covey’s silence during the criticism shows emotional discipline and strategic thinking: he avoided hypocrisy because he believed he might one day influence that president. His principle-based decision later proved wise when the same president sought him out for personal training.

KM: ការស្ងៀមរបស់ Covey ពេលគេរិះគន់ប្រធានាធិបតី បង្ហាញពីវិន័យអារម្មណ៍ និងការគិតយុទ្ធសាស្រ្ត៖ គាត់មិនចង់ក្លែងបន្លំ ព្រោះគាត់ជឿថាខ្លួនអាចមានឥទ្ធិពលលើប្រធានាធិបតីនោះមួយថ្ងៃណាមួយ។ ការសម្រេចចិត្តផ្អែកលើគោលការណ៍នេះបានបង្ហាញពីប្រាជ្ញា ពេលប្រធានាធិបតីដដែលនោះ មកសុំឱ្យគាត់បណ្តុះបណ្តាលផ្ទាល់។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• “man for all seasons” – a person stable, wise, and effective in all circumstances.
• lived with integrity – guided by honesty and strong moral principles.
• criticizing the then current U.S. president – political tension; group pressure.
• remained noticeably silent – intentional restraint.
• I may have the chance to influence him someday – long-term thinking.
• don’t want to be a hypocrite – moral consistency.
• president called… finished reading the book – Covey’s influence reached the highest office.
• met with thirty-one heads of state – global-level impact.

KM: – “បុរសសម្រាប់គ្រប់រដូវកាល” = មនុស្សមានប្រាជ្ញា និងសុចរិតគ្រប់ស្ថានភាព – រស់ដោយសុចរិតធម៌ – ក្រុមกำลังរិះគន់ប្រធានាធិបតី – គាត់នៅស្ងៀមៗ – ឆ្លើយថាអាចមានឱកាសឥទ្ធិពលលើគាត់ – មិនចង់ក្លែងបន្លំ – ប្រធានាធិបតីទូរស័ព្ទមកសុំបណ្តុះបណ្តាល – ជួបមេរដ្ឋ ៣១ រូប នៅជុំជាយូរឆ្នាំ។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• man for all seasons – person effective in all conditions → មនុស្សអាចទុកចិត្តបានគ្រប់ពេល
• integrity – moral honesty → សុចរិតធម៌
• melee – noisy argument or conflict → ការប្រឆាំង/ការរិះគន់រួម
• hypocrite – one who says one thing but behaves differently → អ្នកក្លែងបន្លំ
• heads of state – national leaders → មេរដ្ឋ/ប្រធានាធិបតី

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

EN:

The passage uses narrative past tense, descriptive clauses, and direct quotations showing moral reasoning. Key grammar includes past perfect (“had met”), past continuous (“was criticizing”), and direct speech punctuation.

KM: អត្ថបទប្រើកាលវិភាគអតីតកាល ដើម្បីប្រាប់រឿងជាបន្តបន្ទាប់។ រួមមាន past perfect (“had met”), past continuous (“was criticizing”), និងសញ្ញា quotation សម្រាប់ពាក្យសម្តីផ្ទាល់។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

Structure Patterns:

• Dad was a “man for all seasons” and... → descriptive clause + moral character.
• Throughout the years, he had many opportunities... → past perfect to show long-term experience.
• Once during a discussion, when... he remained silent. → dependent clause + main clause.
• I may have the chance to influence him someday... → modal verb showing possibility + moral intention.
• Several months later, this same president called... → time marker + narrative action.
• had met with thirty-one heads of state... → past perfect summarizing lifetime achievement.

KM: រចនាប្រយោគមានលក្ខណៈ «និទាន» (narrative) បន្តបន្ទាប់៖ – បរិយាយអំពីជីវិត – ប្រើសមិបាតនានា (dependent clauses) – ប្រើ modal verbs (“may have”) – ប្រើ past perfect (“had met”) ដើម្បីបង្ហាញសកម្មភាពលើកាលពីមុន។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: integrity, seasons, leaders, heads of state, president, privilege, responsibility, melee, chance, principles
• Proper nouns: The 7 Habits of Highly Effective People, United States
• Verbs: lived, had, train, criticizing, remained, asked, responded, influence, finished reading, called, met
• Adjectives: noticeable, current, personal
• Adverbs: simply, later
• Phrases: “man for all seasons”, “don’t want to be a hypocrite”

KM: – នាម: integrity, leaders, responsibility… – នាមឈ្មោះ: The 7 Habits, United States – កិរិយាស័ព្ទ: lived, remained, responded, influence, met… – គុណនាម: noticeable, personal – គុណកិរិយា: simply, later – ឃ្លាសំខាន់ៗ: “man for all seasons”, “don’t want to be a hypocrite”

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

The passage highlights key themes: – integrity over popularity – refusing to criticize others behind their back – long-term influence rooted in character, not power – the global reach of The 7 Habits – humility even when engaging with presidents

KM: អត្ថបទបង្ហាញប្រធានបទសំខាន់ៗ៖ – សុចរិតធម៌លើសល្បីល្បាញ – មិនរិះគន់អ្នកខ្លះនៅពីក្រោយខ្នង – ឥទ្ធិពលយូរអង្វែងផ្អែកលើគុណធម៌ – *7 Habits* មានឥទ្ធិពលពិភពលោក – ការខ្មាស់អៀនទោះជាត្រូវជួបប្រទះប្រធានាធិបតីក៏ដោយ

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

No major phrasal verbs appear in this passage.

KM: គ្មានកិរិយាសម្ងាត់សំខាន់ៗក្នុងអត្ថបទនេះទេ។ («joined in», «called on» អាចជាទម្រង់ជិត phrasal verb ប៉ុន្តែមិនប្រើនៅទីនេះទេ។)

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Our father never taught anything without striving to live it first. This was especially true of the 7 Habits, which he researched and developed over many years, well before the book was published. He was the master of being “proactive,” and much to our vexation while growing up, we were never allowed to make excuses or blame our circumstances, friends, or teachers for our problems. We were simply taught to “make it happen” or “choose another response.” Luckily, our mother allowed us to be victims and blame other people on occasion; she provided a healthy balance to our father!

ខ្មុំ និងបងប្អូនតែងតែឃើញឪពុកធ្វើអ្វីមួយ មុនពេលគាត់បង្រៀនវាទៅអ្នកដទៃ។ ពិសេសជាមួយ *7 Habits* ដែលគាត់ស្រាវជ្រាវ និងអភិវឌ្ឍអស់រយៈពេលច្រើនឆ្នាំ មុនពេលសៀវភៅ ត្រូវបានបោះពុម្ពផ្សាយ។ គាត់ជាអ្នកជំនាញក្នុងការក្លាយជាមនុស្ស “proactive” ហើយរឿងដែលធ្វើឲ្យយើងធុញថប់ កាលនៅក្មេង គឺយើងមិនដែលត្រូវអនុញ្ញាតឲ្យពន្យល់ខ្លួន ឬបន្ទោសស្ថានភាព មិត្តភក្តិ ឬគ្រូបង្រៀនសម្រាប់បញ្ហារបស់យើងឡើយ។ គាត់បង្រៀនតែប៉ុណ្ណោះថា “make it happen” ឬ “choose another response”។ រីឯម៉ាក់វិញ ពេលខ្លះស្មោះត្រង់ធ្វើឲ្យយើងក្លាយជាជនរងគ្រោះ ហើយអនុញ្ញាតឲ្យយើងបន្ទោស អ្នកដទៃខ្លះៗ—អ្វីនេះធ្វើឲ្យមានតុល្យភាពល្អដល់ឪពុក!

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The children of Stephen Covey explain that he always lived his principles, especially the 7 Habits, before teaching them to others. They describe how he trained them to take responsibility, never blame circumstances, and always choose a proactive response.

KM:

កូនៗរបស់ Stephen Covey ពន្យល់ថា ឪពុករបស់ពួកគាត់តែងតែអនុវត្តគោលការណ៍ មុនពេលបង្រៀន។ ជាពិសេស *7 Habits* ដែលគាត់គិត បង្កើត និងស្រាវជ្រាវអស់រយៈពេលយូរមក។ គាត់បណ្តុះឲ្យពួកគេគិតទទួលខុសត្រូវ ដែលមិនត្រូវបន្ទោសស្ថានភាព ឬមនុស្សជុំវិញ ហើយត្រូវជ្រើសរើសចម្លើយដែលមានការទទួលខុសត្រូវជានិច្ច។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

The quote reveals Covey’s integrity—he practiced what he taught. It also shows the emotional reality of growing up in a household focused on responsibility and discipline, balanced by the warmth and compassion of their mother.

KM:

ប្រយោគបង្ហាញពីភាពស្មោះត្រង់របស់ Covey—គាត់អនុវត្តអ្វីដែលគាត់បង្រៀន។ វាក៏បង្ហាញពីជីវិតកុមារភាពដ៏តឹងរឹងក្នុងគ្រួសារ ដែលផ្អែកលើការទទួលខុសត្រូវ និងវិន័យ តែម្តាយបានផ្តល់ភាពកក់ក្តៅ និងការយល់ចិត្ត ដើម្បីបង្កើតតុល្យភាព។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• never taught anything without striving to live it first – he practiced before teaching.
• researched and developed… before the book was published – long preparation.
• master of being proactive – Habit 1 embodied.
• never allowed to make excuses – strict responsibility training.
• make it happen – proactive action.
• choose another response – freedom to choose attitude and behavior.
• mother allowed us to be victims – added emotional balance.

KM: – គាត់អនុវត្តមុនបង្រៀន – ស្រាវជ្រាវអស់រយៈពេលឆាប់យូរ – ជាអ្នកជំនាញ Habit 1 (Be Proactive) – មិនអនុញ្ញាតឲ្យចេញអធិស្ឋាន/ពន្យល់ខ្លួន – បង្រៀនឲ្យធ្វើឲ្យវាកើតឡើង – ឲ្យជ្រើសរើសចម្លើយផ្សេង – ម្តាយរួមចំណែកជាអ្នកផ្ដល់ភាពទន់ភ្លន់ និងតុល្យភាព។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• striving – making great effort → ព្យាយាមខ្លាំង
• vexation – annoyance; frustration → ការខឹង / ការអ៊ូអរ
• proactive – taking initiative instead of reacting → 主动 (គិតមុនធ្វើមុន)
• excuses – reasons that avoid responsibility → អធិស្ឋាន / ពន្យល់ខ្លួន
• circumstances – external conditions → ស្ថានភាព
• victim – someone who blames others → ជនរងគ្រោះ
• balance – emotional or practical stability → តុល្យភាព

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

EN:

This paragraph uses several contrast structures:
• never… without… → strong condition
• much to our vexation → emotional emphasis
• Luckily, → shift introducing the mother’s softening influence

KM:

មានការប្រើរចនាសម្ព័ន្ធផ្ទុយៗជាច្រើន៖ – never… without… បង្ហាញលក្ខខណ្ឌមិនដូរ – much to our vexation បញ្ជាក់អារម្មណ៍ធុញថប់ – Luckily ប្រាប់ពីការប្រែអារម្មណ៍ទៅអ្វីដែលទន់ភ្លន់ជាង។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

He never [taught] without [living it first]

We were never allowed to [make excuses]

We were taught to [make it happen / choose another response]

KM: រចនាសម្ព័ន្ធបង្រៀន → ឪពុកបង្កើត “Habit system” នៅក្នុងគ្រួសារ។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: father, habits, vexation, excuses, circumstances, response, balance
• Verbs: taught, striving, researched, developed, allowed, blame, choose
• Adjectives: proactive, healthy (as in “healthy balance”)
• Adverbs: luckily

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

This passage highlights how Covey’s parenting reflected his principles. American leadership culture values responsibility and initiative, and Covey embedded these into his family life. The mother’s influence shows balance between discipline and compassion.

KM:

ខ្លឹមសារនេះបង្ហាញថា Covey បានយកគោលការណ៍ផ្ទាល់ខ្លួនចូលក្នុងរបៀបបង្រៀនកូនៗ។ វប្បធម៌ភាពដឹកនាំអាមេរិក គោរពការទទួលខុសត្រូវ និងការជំហានដំបូង ហើយ Covey បញ្ចូលវាទាំងអស់ក្នុងជីវិតគ្រួសារ។ ម្តាយវិញផ្តល់ភាពទន់ភ្លន់ និងតុល្យភាពជាចាំបាច់។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

No significant phrasal verbs appear in this passage.

KM: មិនមាន phrasal verbs សំខាន់ៗនៅក្នុងប្រយោគនេះទេ។

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Dad’s “R and I” (resourcefulness and initiative), as he called it, was legendary. Once he was stuck in a traffic jam due to construction and was in jeopardy of missing his plane. He decided he couldn’t wait anymore and instructed the cab driver that he was exiting the cab to redirect traffic so their lane could start moving and to pick him up down the road. The cab driver was stunned. “You can’t do that,” he said, to which Dad gleefully responded, “Watch me!” He got out and directed the traffic so that his lane began moving again (along with honks and cheers from cars in his lane); his cab driver picked him up, and he made his flight.

“R and I” (resourcefulness និង initiative) របស់ពុកគាត់ គឺមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះខ្លាំងណាស់។ ម្តងគាត់ ជាប់ក្នុងចរាចរណ៍ស្ទះដោយសារការសាងសង់ និងជិតនឹងខកខានយន្តហោះ។ គាត់សម្រេចថាមិនអាចរង់ចាំ បានទៀតទេ ហើយប្រាប់អ្នកបើកតាក់ស៊ីថាគាត់នឹងចេញពីឡាន ដើម្បីបញ្ជារចរាចរណ៍ឱ្យខ្សែរដ្ឋាន របស់គាត់ចាប់ផ្ដើមរត់វិញ ហើយឱ្យអ្នកបើកឡានទៅជ្រើសរើសគាត់នៅមុខមាត់បន្តិចទៀត។ អ្នកបើកតាក់ស៊ីភ្ញាក់ផ្អើល។ “អ្នកមិនអាចធ្វើបែបនេះបានទេ!” គាត់និយាយ។ ប៉ុន្តែពុកគាត់ឆ្លើយ ដោយកំសាន្តថា: “មើលខ្ញុំធ្វើ!”។ គាត់ចេញ ហើយទៅបញ្ជារចរាចរណ៍រហូតដល់ខ្សែរបស់គាត់ចាប់ផ្ដើមរត់ វិញ (ជាមួយសម្លេងហ៊ុង និងសំណើចរីករាយពីរថយន្តនៅខ្សែគាត់); បន្ទាប់មកអ្នកបើកតាក់ស៊ីបាន ជ្រើសរើសគាត់ឡើងវិញ ហើយគាត់បានទៅដល់យន្តហោះទាន់ពេល។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The story illustrates Stephen Covey’s extreme resourcefulness and initiative — his ability to take action, solve problems creatively, and stay calm in high-pressure situations.

KM: រឿងនេះបង្ហាញពីសមត្ថភាពក្នុងការច្នៃប្រឌិត (resourcefulness) និងការចាប់ផ្ដើមធ្វើ អ្វីៗដោយខ្លួនឯង (initiative) របស់ Covey — គាត់អាចដោះស្រាយបញ្ហាបានយ៉ាងច្នៃប្រឌិត ទោះបីជានៅក្នុងស្ថានភាពសម្ពាធខ្លាំងក៏ដោយ។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

Covey didn’t just teach leadership — he lived it. His actions show: • Take ownership of your situation • Don’t wait for others when you can act • Initiative is contagious • Leadership often means stepping outside “normal rules” when safety isn’t at risk

KM: Covey មិនត្រឹមតែបង្រៀនអំពីភាពដឹកនាំទេ — គាត់រស់តាមវា។ រឿងនេះបង្ហាញថា៖ • យកការទទួលខុសត្រូវលើស្ថានភាពរបស់ខ្លួន • កុំរង់ចាំអ្នកផ្សេងប្រសិនបើអាចធ្វើអ្វីបានឯង • ការចាប់ផ្ដើមធ្វើអ្វី (initiative) មានឥទ្ធិពលលើអ្នកជុំវិញ • មេដឹកនាំពិតប្រាកដអាចធ្វើអ្វី “ក្រៅច្បាប់ធម្មតា” ប្រសិនបើមិនបង្កគ្រោះថ្នាក់

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• “R and I” – Covey’s shorthand for a personal philosophy.
• resourcefulness – finding creative solutions.
• initiative – acting without waiting for permission.
• stuck in a traffic jam – obstacle.
• jeopardy of missing his plane – high pressure.
• redirect traffic – unconventional but effective action.
• Watch me! – confidence and empowerment.
• honks and cheers – people appreciated his leadership.

KM: បំបែក៖ – “R and I” = ទ្រឹស្ដីផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ Covey – resourcefulness = ច្នៃប្រឌិតក្នុងការដោះស្រាយ – initiative = ចាប់ផ្ដើមធ្វើអ្វីដោយខ្លួនឯង – ជាប់ចរាចរណ៍ស្ទះ – ជិតខានយន្តហោះ – បញ្ជារចរាចរណ៍ – “មើលខ្ញុំធ្វើ!” – មនុស្សរីករាយជាមួយសកម្មភាពរបស់គាត់

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• resourcefulness – the ability to solve problems creatively → ភាពច្នៃប្រឌិតក្នុងការដោះស្រាយ
• initiative – the willingness to take action first → ការចាប់ផ្ដើមធ្វើ
• in jeopardy – in danger of losing something → ស្ថិតក្នុងគ្រោះថ្នាក់
• gleefully – with joy or playful excitement → ដោយរីករាយ
• stunned – shocked → ភ្ញាក់ផ្អើល
• redirect – to change direction → បញ្ចៃទិស

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

EN:

This passage uses a mix of: • past continuous (“was stuck”) • past perfect (“had been”) • simple past (“responded”, “made his flight”) • direct dialog (“Watch me!”) These create a vivid storytelling effect.

KM: អត្ថបទប្រើ៖ • past continuous (“was stuck”) • simple past (“responded”, “made his flight”) • dialog ផ្ទាល់ (“Watch me!”) ដែលធ្វើឲ្យរឿងមានភាពរសាត់ និងរស់រវើក។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

Dad’s “R and I” was legendary. → subject + complement

He was stuck in a traffic jam... → past continuous

He instructed the cab driver... → action + purpose clause

“Watch me!” → imperative, confidence

KM: រចនាប្រយោគស្រាលៗ តែមានអនុភាពក្នុងការបង្ហាញលក្ខណៈរបស់ Covey។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: resourcefulness, initiative, traffic jam, plane, cab driver, cheers
• Verbs: was stuck, instructed, responded, got out, directed, picked up, made
• Adjectives: legendary, stunned, gleeful
• Adverbs: gleefully

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

American leadership culture values initiative, bold problem-solving, and confidence. This story fits the cultural theme of: • taking decisive action • refusing passivity • inspiring others through example

KM: វប្បធម៌មេដឹកនាំអាមេរិក គាំទ្រការចាប់ផ្ដើមធ្វើ ការដោះស្រាយបញ្ហាបែបក្លាហាន និងការបង្ហាញការឆ្លាតវៃក្នុងស្ថានភាពពិបាក។ រឿងនេះសមនឹង៖ – ការសម្រេចចិត្តរហ័ស – ការមិនអោយស្ថានភាពគ្រប់គ្រងយើង – ការបំផុសគំនិតតាមការធ្វើ

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• pick up – to collect someone → ទៅជ្រើសរើស
• get out – exit a vehicle → ចេញពីឡាន

KM: phrasal verbs សំខាន់ៗ៖ – pick up = ជ្រើសរើស – get out = ចេញ

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Our family knew him as unpretentious and uninhibited, often carrying on full conversations with strangers while wearing fake buck teeth or outrageous wigs to cover his trademark bald head so he could be incognito. One time he was asked to leave a golf course because he got bored with golfing and started an enormous water fight with a friend. We cringed when we got trapped in an elevator with him, knowing that within seconds he would turn and face the other passengers (violating their personal space), and with a big smile on his face cheerfully say, “You may have wondered why I called this short meeting!” and then laugh hysterically at his own joke.

គ្រួសាររបស់យើងស្គាល់គាត់ថាជាមនុស្សសាមញ្ញ មិនបង្អាក់ និងមិនខ្លាចអ្វីៗឡើយ។ គាត់ពេញចិត្តនិយាយជាមួយ មនុស្សគ្រប់គ្នា ទោះបីជាគាត់ពាក់ធ្មេញប្រឌិត ឬវិកចម្លែកៗ ដើម្បីបិតក្បាលរ៉ុំប្រចាំរបស់គាត់ ហើយធ្វើឱ្យ មិនអាចស្គាល់អត្តសញ្ញាណបាន។ ម្តងទៀតគាត់ត្រូវបានស្នើឱ្យចេញពីទីលានហ្គោល ដោយសារគាត់ធុញហ្គោលហើយ ចាប់ផ្ដើមបាញ់ទឹកប្រជែងយ៉ាងធំជាមួយមិត្តរបស់គាត់។ យើងស្ទាក់ស្ទើរនឹងមើលពេលជាប់ជាមួយគាត់ក្នុងជណ្តើរ ឡើងចុះ ព្រោះយើងដឹងថា ក្រោមរយៈពេលពីរបីវិនាទី គាត់នឹងវិលទៅមុខអ្នកដំណើរផ្សេងៗ (រំលោភលើ personal space របស់ពួកគេ) ហើយញញឹមធំៗនិយាយថា៖ “ប្រហែលជាអ្នកចង់ដឹងថាហេតុអ្វី ខ្ញុំបានហៅកិច្ចប្រជុំខ្លីនេះ!” ហើយបន្ទាប់មកគាត់នឹងសើចខ្លាំងៗចំពោះកំប្លែងរបស់គាត់ឯង។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

A humorous and intimate family memory describing Stephen Covey’s playful, spontaneous, and uninhibited personality — a side that the public rarely saw.

KM: ជាការចងចាំរបស់គ្រួសារ ដែលបង្ហាញពីភាពកំប្លែង ភាពធម្មជាតិ និងការមិនខ្លាចអ្វីៗរបស់ Covey — មួួយជ្រុងដែលសាធារណជនមិនសូវបានឃើញ។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

This passage reveals that Covey: • had a joyful, playful spirit • was comfortable being himself, even in silly ways • didn’t take himself too seriously • used humor to connect with others • valued authenticity over image

KM: អត្ថន័យបង្ហាញថា Covey៖ • មានចរិតសប្បាយរីករាយ និងចូលចិត្តកំប្លែង • មិនខ្លាចធ្វើខ្លួនឲ្យគេសើច • មិនយកខ្លួនឯងធំធេងពេក • ប្រើកំប្លែងដើម្បីភ្ជាប់មនុស្ស • ស្រឡាញ់ភាពជាខ្លួនឯងជាងការរក្សារូបភាព

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• unpretentious and uninhibited – simple, natural, free-spirited
• fake buck teeth / outrageous wigs – humorous disguises
• incognito – intentionally unrecognizable
• asked to leave a golf course – because he caused playful “chaos”
• enormous water fight – spontaneous fun
• violating their personal space – intentionally stepping close to make a joke
• laugh hysterically – true, unrestrained laughter

KM: បំបែក៖ – unpretentious & uninhibited = មិនគប់កប់ មិនខ្លាចធ្វើឲ្យគេសើច – fake teeth / wigs = អាវុធកំប្លែង – incognito = បំបាំងអត្តសញ្ញាណ – asked to leave = ត្រូវស្នើឱ្យចេញ – water fight = ប្រយុទ្ធបាញ់ទឹក – personal space = តំបន់ឯកជន – laugh hysterically = សើចដាច់ខ្យល់

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• unpretentious – simple, not showing off → មិនបោកបញ្ឆោត / មិនធ្វើថាខ្លួនខ្ពង់ខ្ពស់
• uninhibited – free, not shy → មិនខ្លាច / មិនបង្កក់ខ្លួន
• outrageous – extremely funny or wild → ចម្លែកខ្លាំងៗ
• incognito – in disguise → ការបំបាំងអត្តសញ្ញាណ
• cringed – felt embarrassed → ខ្មាស់ / សរសើចក្នុងចិត្ត
• hysterically – uncontrollably → ដាច់ខ្យល់ / សើចខ្លាំង

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

EN:

This passage uses: • adjectives in pairs (“unpretentious and uninhibited”) • past continuous + simple past for storytelling • parenthetical clauses for humor • direct quoted speech (“You may have wondered…”)

KM: ប្រើវេយ្យាករណ៍៖ – គូពាក្យ adj (“unpretentious and uninhibited”) – past ដើម្បីប្រាប់រឿង – ពាក្យពន្យល់ក្នុងកណ្តៀប (parentheses) – ការនិយាយផ្ទាល់

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

Our family knew him as unpretentious and uninhibited. → subject + linking verb + complement

He was asked to leave... → passive voice

He would turn and face the passengers... → habitual past (would)

KM: រចនាប្រយោគមិនពិបាក តែត្រូវប្រើច្រើន clause ដើម្បីពណ៌នា​រឿងវែងៗ។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Adjectives: unpretentious, uninhibited, outrageous, enormous
• Nouns: strangers, wigs, golf course, water fight, elevator, passengers
• Verbs: knew, carrying on, was asked, cringed, started, laughed
• Adverbs: cheerfully, hysterically

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

Humor and playfulness are important parts of American family culture. This story shows that Covey was not only a leadership teacher but also a joyful, warm, approachable, and deeply human father.

KM: វប្បធម៌អាមេរិកចូលចិត្តកំប្លែង គ្មានការលាក់អារម្មណ៍ និងការសប្បាយរីករាយ។ រឿងនេះបង្ហាញថា Covey មិនត្រឹមតែជាគ្រូសាស្រ្តដឹកនាំទេ តែក៏ជាឪពុកដែលមានភាពរាក់ទាក់ កក់ក្ដៅ និងពោរពេញដោយមនុស្សធម៌។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• carry on – continue doing → បន្តធ្វើ
• asked to leave – requested to exit → ស្នើឲ្យចេញ
• turn and face – rotate toward → វិលទៅមុខ

KM: Phrasal verbs សំខាន់ៗ៖ – carry on = បន្ត – asked to leave = ស្នើឲ្យចេញ – turn and face = វិលមុខ

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

We learned not to care so much what others thought and to just enjoy his fun-loving personality. He was famous for his power naps. Frequently, he would scrunch up his jacket and put on his eye mask and take short naps to renew himself in the most unusual places, including stores, movie theaters, airports, trains, under park benches, or wherever and whenever he could find a little space and time. His enthusiasm was contagious and he taught us to live with a “carpe diem” (seize the day) mentality and to “suck the marrow out of life,” as he loved to say.

យើងបានរៀនថា មិនចាំបាច់ខ្វល់ច្រើនអំពីអ្វីដែលមនុស្សផ្សេងគិតទេ ហើយគ្រាន់តែរីករាយនឹងចរិតសប្បាយ ស្រឡាញ់កំសាន្តរបស់គាត់។ គាត់ល្បីពីការគេងសម្រាកបន្តិចៗ (power nap) របស់គាត់។ ជាញឹកញាប់ គាត់នឹងជ្រួតអាវកប់របស់គាត់ឲ្យតូច និងពាក់ស្រោមបិតភ្នែក ហើយគេងសម្រាកខ្លីៗ ដើម្បីស្តារកម្លាំងវិញ នៅកន្លែងចម្លែកៗជាច្រើន រួមមាន ក្នុងហាង រោងភាពយន្ត ព្រលានយន្តហោះ លើរថភ្លើង ក្រោមកៅអីនៅសួន ឬកន្លែងណា និងពេលណាក៏បាន ដែលគាត់អាចស្វែងរកបានទំហំ និងពេលវេលាតិចមួយ។ ភាពរីករាយមានអស់កម្លាំង របស់គាត់គឺឆ្លងទៅកាន់អ្នកដទៃបាន ហើយគាត់បានបង្រៀនយើងឲ្យរស់នៅដោយមានចិត្ត “carpe diem” (ចាប់យកថ្ងៃនេះឲ្យអតិបរមា) និង “suck the marrow out of life” មានន័យថា រស់នៅទាញយកអត្ថន័យ និងបទពិសោធន៍ អស់ពីជីវិត ដូចដែលគាត់ចូលចិត្តនិយាយជាញឹកញាប់។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

A warm memory showing how Stephen Covey’s playful nature, habit of power napping, and “seize the day” philosophy influenced his family’s attitude toward life.

KM: ការចងចាំកក់ក្ដៅមួយ ដែលបង្ហាញពីចរិតសប្បាយរីករាយ ទម្លាប់គេងសម្រាកខ្លីៗ និងទស្សនៈ “ចាប់យកថ្ងៃនេះ” របស់ Covey ដែលបានប៉ះពាល់ដល់របៀបគិត និងរបៀបរស់នៅរបស់គ្រួសាររបស់គាត់។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• The family learned not to be controlled by others’ opinions.
• His “fun-loving personality” created joy and freedom around him.
• His power naps show self-care and intentional renewal.
• “Carpe diem” and “suck the marrow out of life” mean living fully, not wasting time.
• He modeled energy, joy, and purpose—not just in teaching, but in daily habits.

KM:
• គ្រួសារបានរៀនកុំឱ្យជាប់ពុកដោយមតិយោបល់អ្នកដទៃ។
• ចរិតសប្បាយស្រឡាញ់កំសាន្តរបស់គាត់ បង្កើតបរិយាកាសសើច និងសេរីភាព។
• ការគេង power nap បង្ហាញពីការថែរក្សាខ្លួន និងការស្តារកម្លាំងដោយចេតនា។
• “carpe diem” និង “suck the marrow out of life” មានន័យឲ្យរស់ឲ្យពេញអត្ថន័យ កុំបោះបង់ថ្ងៃខ្លះទេ។
• គាត់បង្ហាញជាការអនុវត្តមិនត្រឹមតែក្នុងសៀវភៅទេ ប៉ុន្តែនៅក្នុងទម្លាប់ជារៀងរាល់ថ្ងៃផងដែរ។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• We learned not to care so much what others thought – we stopped worrying about other people’s opinions.
• and to just enjoy his fun-loving personality – focus on enjoying who he is.
• He was famous for his power naps. – people knew this habit.
• scrunch up his jacket and put on his eye mask – prepare quickly for sleep.
• in the most unusual places – not normal places for naps (stores, theaters, airports, etc.).
• His enthusiasm was contagious – his energy spread to others.
• live with a “carpe diem” mentality – live each day with urgency and purpose.
• “suck the marrow out of life” – take the deepest value out of living.

KM (សង្ខេបបំបែក):
– We learned not to care so much… = រៀនកុំខ្វល់អំពីអ្នកដទៃ
– enjoy his fun-loving personality = រីករាយជាមួយចរិតសប្បាយរបស់គាត់
– famous for his power naps = ល្បីដោយការគេងខ្លីៗស្តារកម្លាំង
– scrunch up his jacket = ជ្រួតអាវធ្វើជា​ខ្នើយ
– unusual places = កន្លែងចម្លែកសម្រាប់គេង
– enthusiasm was contagious = ភាពរំភើបឆ្លងទៅអ្នកដទៃ
– carpe diem mentality = ចិត្តចាប់យកថ្ងៃនេះឲ្យអតិបរមា
– suck the marrow out of life = ទាញយកអត្ថន័យជិតខាងបំផុតពីជីវិត

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• fun-loving – enjoying fun, play, and jokes → ស្រឡាញ់កំសាន្ត សប្បាយរីករាយ
• power nap – a short, intentional nap to regain energy → ការគេងសម្រាកខ្លីៗស្តារកម្លាំង
• scrunch up – crush or squeeze into a smaller shape → ជ្រួត ឬបត់អ្វីមួយឲ្យតូច
• renew himself – refresh his body and mind → ស្តារកម្លាំង និងផ្លាស់ប្តូរអារម្មណ៍ឲ្យស្រស់ស្រាយ
• contagious (enthusiasm) – easily spreading to others → ឆ្លងទៅអ្នកដទៃ (ក្នុងន័យវិជ្ជមាន)
• carpe diem – Latin: “seize the day” → ចាប់យកថ្ងៃនេះឲ្យអតិបរមា
• suck the marrow out of life – get the deepest richness from life → ទាញយកអត្ថន័យ និងបទពិសោធន៍ជ្រាលជ្រៅពីជីវិត

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

EN:

• We learned not to care so much… → “learned + not to + verb” (what we learned to stop doing).
• He was famous for his power naps. → “be famous for + noun/gerund”.
• he would scrunch up his jacket… → “would” for repeated past habit.
• Two infinitives of purpose: to live with a mentality, to “suck the marrow…”.

KM:
– “learned not to care” = រៀនកុំធ្វើអ្វីមួយទៀត (not + verb).
– “be famous for …” = ល្បីដោយ/សម្រាប់…
– “would + verb” ក្នុងអតីតកាល = ទម្លាប់ធ្វើញឹកញាប់។
– ប្រើ infinitive “to live”, “to suck” ដើម្បីបង្ហាញគោលបំណង និងទស្សនៈ។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

We learned [not to care so much what others thought] and [to just enjoy his fun-loving personality].
→ compound infinitive phrase joined by “and”.

He was famous for his power naps. → simple past + complement.

Frequently, he would scrunch up his jacket and put on his eye mask and take short naps...
→ chain of actions in a single long clause (storytelling style).

KM: ប្រយោគដំបូងប្រើ “learned + not to + verb / to + verb” ចងដោយ “and”; បន្ទាប់មកប្រើប្រយោគវែង ដោយភ្ជាប់សកម្មភាពជាច្រើនក្នុងមួយប្រយោគ ដើម្បីបង្កើតរឿងរ៉ាវមានflow។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: personality, power naps, jacket, eye mask, places, stores, theaters, airports, trains, benches, enthusiasm, mentality, life
• Verbs: learned, care, enjoy, was, scrunch up, put on, take, renew, find, taught, live, suck
• Adjectives: fun-loving, famous, unusual, contagious
• Adverbs: frequently, wherever, whenever

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

The story reflects a modern, Western value of intentional renewal (resting on purpose) and a philosophy of living fully now. Instead of being ashamed of resting in public, he normalized self-care and used it to stay energetic and present.

KM: រឿងនេះបង្ហាញពីតម្លៃ “renewal” ឬការស្តារកម្លាំងឡើងវិញក្នុងវប្បធម៌សព្វថ្ងៃ និងទស្សនៈដែលលើកទឹកចិត្តឲ្យ “រស់នៅឥឡូវនេះឲ្យពេញលេញ”។ លែងខ្មាស់អៀនពីការគេងសម្រាកនៅកន្លែងសាធារណៈ ប៉ុន្តែប្រើវាឲ្យក្លាយជាទម្លាប់សុខភាព និងរក្សាថាមពល។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• care (so much) what others thought – be worried about others’ opinions → ខ្វល់ចិត្តពីអ្វីដែលអ្នកដទៃគិត
• scrunch up (his jacket) – compress, squeeze → ជ្រួតឲ្យតូច
• put on (his eye mask) – place clothing on the body → ពាក់
• live with a mentality – accept and carry a certain mindset → រស់នៅជាមួយទស្សនៈ
• suck … out of … (suck the marrow out of life) – pull the inside value out → ទាញយកអ្វីមានតម្លៃចេញពីអ្វីមួយ

KM: Phrasal verbs ទាំងនេះជួយឲ្យប្រយោគមានអារម្មណ៍ធម្មជាតិ និងរបៀបនិយាយដូចជាជនជាតិដើម។

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

He was always somewhat surprised and embarrassed by his professional success, and remained humble and unaffected by his fame. He simply saw himself as a steward of the great work he was doing, always giving credit to others and to God. He was never ashamed of his values and his faith and believed that if God was at the center of your life, everything else would find its proper place. He taught us that in the long run, the only way to enduring success as an individual or an organization is to live in accordance with timeless principles.

គាត់តែងតែមានអារម្មណ៍ភ្ញាក់ផ្អើលបន្តិចនិងអៀន ខណៈពេលដែលទទួលបានជោគជ័យវិជ្ជាជីវៈខ្លាំងៗ ហើយគាត់នៅតែមានភាពទម្រឹម មិនអួតមិនអាងទោះជាឈ្មោះល្បីក៏ដោយ។ គាត់គ្រាន់តែចែកឯកត្តភាពខ្លួនឯង ជាមនុស្សថែរក្សាកិច្ចការល្អដែលគាត់បានធ្វើ ប្រកបដោយការផ្តល់កិត្តិយសទៅឲ្យអ្នកដទៃ និងឲ្យព្រះ។ គាត់មិនដែលខ្មាស់អៀនចំពោះតម្លៃ និងជំនឿសាសនារបស់គាត់ឡើយ ហើយសូមជឿជាក់ថា ប្រសិនបើព្រះជាមជ្ឈដ្ឋាន នៃជីវិតរបស់អ្នក រឿងផ្សេងៗទាំងអស់នឹងនៅត្រឹមត្រូវ។ គាត់បង្រៀនយើងថា នៅចុងក្រោយ របៀបតែមួយដើម្បីបានជោគជ័យ ដែលអាចមានអាយុកាលយូរអង្វែង សម្រាប់មនុស្សឬស្ថាប័ន គឺត្រូវរស់នៅតាមគោលការណ៍អចិន្ត្រៃយ៍។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The passage describes Stephen Covey’s humility, deep spirituality, and belief that lasting success comes from aligning life with timeless principles rather than external achievement or fame.

KM: អត្ថបទពិពណ៌នាអំពីភាពទម្រឹមរបស់ Covey ជំនឿជ្រៅលើសាសនា និងជំនឿថា ជោគជ័យយូរអង្វែង កើតឡើងពីការរស់នៅតាមគោលការណ៍អចិន្ត្រៃយ៍ មិនមែនតាមកិត្តិនាម ឬសម្បត្តិខាងក្រៅឡើយ។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• Covey did not see himself as a celebrity, but as a servant of great ideas.
• His humility helped him stay grounded despite global influence.
• He believed that spiritual alignment produces personal clarity, order, and purpose.
• His teachings connected success with morality, principles, and inner character.
• This reflects Habit 1 (Be Proactive), Habit 2 (Begin With the End in Mind), and Habit 7 (Sharpen the Saw).

KM: • Covey មិនដែលមើលខ្លួនឯងដូចជាតារាល្បីទេ តែជាអ្នកថែរក្សាការងារល្អ។
• ភាពទម្រឹមធ្វើឲ្យគាត់នៅជាប់ដី ទោះបីជាមានឥទ្ធិពលពាសពេញពិភពលោកក៏ដោយ។
• គាត់ជឿថា ពេលព្រះជាមជ្ឈដ្ឋាន នឹងមានសណ្តាប់ធ្នាប់ និងគោលបំណងក្នុងជីវិត។
• ជោគជ័យពិតប្រាកដមកពីសុចរិតភាព និងគោលការណ៍ មិនមែនពីកិត្តិនាមក្រៅ។
• អត្ថន័យនេះភ្ជាប់ជាមួយ Habit 1, Habit 2 និង Habit 7។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• surprised and embarrassed by his professional success – he didn’t expect fame and felt shy about it.
• remained humble and unaffected by his fame – fame did not change his character.
• saw himself as a steward – he believed he was managing ideas, not owning them.
• giving credit to others and to God – reflected gratitude.
• never ashamed of his values and his faith – openly lived his beliefs.
• if God was at the center, everything else finds its place – spiritual-centered living.
• only way to enduring success… is to live by timeless principles – core Covey philosophy.

KM: បំបែក៖ – ភ្ញាក់ផ្អើល/អៀនចំពោះជោគជ័យ – មិនគិតថាខ្លួនល្បីដល់តែប៉ុន្នោះ។
– ទម្រឹម មិនអួតមិនអាង។
– មើលខ្លួនឯងជាអ្នកថែរក្សាការងារ – មិនមើលថា “ខ្ញុំជាម្ចាស់”។
– ផ្តល់កិត្តិយសឲ្យអ្នកដទៃ និងព្រះ។
– មិនខ្មាស់អៀនចំពោះតម្លៃ និងជំនឿ។
– ព្រះជាមជ្ឈដ្ឋាន = អ្វីៗទាំងអស់ទាន់ត្រូវ។
– ជោគជ័យយូរអង្វែង = ត្រូវរស់តាមគោលការណ៍អចិន្ត្រៃយ៍។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• unaffected – not influenced or changed → មិនត្រូវបានប៉ះពាល់
• steward – caretaker, responsible overseer → អ្នកថែរក្សា / អ្នកកាស្ទាត់
• ashamed – feeling shame → ខ្មាស់អៀន
• values – moral beliefs → តម្លៃ
• faith – religious belief → ជំនឿសាសនា
• enduring success – long-lasting success → ជោគជ័យយូរអង្វែង
• timeless principles – principles valid in all eras → គោលការណ៍អចិន្ដ្រៃយ៍

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

EN:

• Uses contrast: “surprised and embarrassed” vs “humble and unaffected.”
• Uses cause-effect clauses: “if God was at the center…” → result clause.
• Uses abstraction: values, faith, principles.
• Complex sentence structure linking spirituality and leadership.

KM: – ប្រើការប្រៀបធៀប៖ ភ្ញាក់ផ្អើល/អៀន vs ទម្រឹម/មិនអួត។
– ប្រើ if-clause បង្ហាញមូលហេតុ–ផល។
– ប្រើពាក្យអរូបី ដូចជា values, faith, principles។
– ប្រយោគវែង តភ្ជាប់គំនិតសាសនាជាមួយភាពដឹកនាំ។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

He was surprised and embarrassed... → compound complement.

He saw himself as a steward... → linking verb + metaphorical noun.

If God was at the center... → conditional structure expressing belief.

The only way... is to live in accordance with timeless principles. → definition sentence.

KM: ប្រើសំណង់ if-clause និងសំណង់ explanatory sentence ដើម្បីបង្ហាញទស្សនៈជីវិត។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: success, fame, steward, credit, God, values, faith, place, success, principles
• Verbs: was, remained, saw, giving, was ashamed, believed, taught, is
• Adjectives: surprised, embarrassed, humble, unaffected, timeless
• Adverbs: always, simply, never

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

American leadership culture often values humility, service, and principle-centered living. Covey’s spiritual foundation strongly influenced his worldview and his teachings, aligning leadership, morality, and faith into one consistent philosophy.

KM: វប្បធម៌ដឹកនាំអាមេរិក គាំទ្រភាពទម្រឹម ការបម្រើ និងការរស់តាមគោលការណ៍។ ជំនឿសាសនារបស់ Covey បានបង្កើតទស្សនៈឯករាជ្យមួយ ដែលភ្ជាប់ភាពដឹកនាំ សុចរិតភាព និងជំនឿ ទាំងអស់ចូលជាមួយគ្នា។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• give credit to – to acknowledge someone → ផ្ដល់កិត្តិយសឲ្យ
• in accordance with – in alignment with → តាមតាម / ស្របតាម
• find its proper place – settle into order → ចូលក្នុងទីតាំងត្រឹមត្រូវ

KM: – give credit to = ផ្ដល់កិត្តិយសឲ្យ
– in accordance with = ស្របតាម
– find its proper place = ទៅនៅគន្លងត្រឹមត្រូវ

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Our father tried really hard to walk the talk and practice what he preached, and he often apologized to us when he’d fall short, saying things like, “Son, I’m so sorry that I lost my temper with you,” or “Darling, that was unkind of me. What can I do to make it up to you?” People frequently ask us what it was like growing up with him, as if he couldn’t possibly be as good as he seemed. Although he was by no means perfect and struggled with such things as being patient while waiting in traffic jams or while Mom got ready, there wasn’t a discernible gap between what he taught and how he lived. He was who you thought and hoped he would be. Perhaps the greatest compliment we can pay our father is this: as good as he was in public as an author and teacher, he was even better in private as a husband and father. And we loved him for that consistency.

ឪពុករបស់យើងខំប្រឹងប្រែងខ្លាំងណាស់ក្នុងការធ្វើតាមអ្វីដែលគាត់និយាយ និងអនុវត្តអ្វីដែលគាត់បង្រៀន ហើយពេលណាដែលគាត់ធ្វើមិនដល់កម្រិត គាត់ជាញឹកញាប់សុំទោសយើង ដោយនិយាយថា «កូន啊 ប៉ាសុំទោសណាស់ដែលប៉ាបាត់បង់អារម្មណ៍លើកូន» ឬ «ជាទីស្រឡាញ់ នេះជារឿងមិនល្អរបស់ប៉ា។ តើប៉ាអាចធ្វើអ្វីដើម្បីសងបំពេញឲ្យកូនបាន?» មនុស្សជាច្រើនសួរយើងញឹកញាប់ថា មានអារម្មណ៍យ៉ាងដូចម្តេចក្នុងការធំឡើងរស់ជាមួយគាត់ ដូចជាពួកគេមិនជឿថាគាត់អាចល្អបានពិតៗដូចដែលគេឃើញទេ។ ទោះបីជាគាត់មិនល្អឥតខ្ចោះឡើយ ហើយតែងតែប្រឈមការលំបាកក្នុងការអត់ធ្មត់ពេលរង់ចាំចរាចររង្គោះរង្គើ ឬពេលម៉ាក់រៀបចំខ្លួនក៏ដោយ ក៏មិនមានគម្លាតងាយមើលឃើញទេ រវាងអ្វីដែលគាត់បង្រៀន និងរបៀបដែលគាត់រស់នៅ។ គាត់គឺជាមនុស្សដូចដែលអ្នកគិត និងសង្ឃឹមឲ្យគាត់ជាដូច្នោះពិតបំផុត។ ប្រហែលជាការសរសើរដ៏អស្ចារ្យបំផុតដែលយើងអាចផ្តល់ឲ្យឪពុកគឺ៖ ទោះបីគាត់ល្អយ៉ាងខ្លាំងជាសាធារណៈ ជាអ្នកនិពន្ធ និងជាគ្រូក្រុមហ៊ុនក៏ដោយ ក៏គាត់ល្អជាងនេះទៅទៀតនៅក្នុងជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន ជាប្ដី និងជាឪពុក។ ហើយយើងស្រឡាញ់គាត់ ព្រោះភាពមានស្ថិរភាព និងការរស់តាមអ្វីដែលគាត់បង្រៀននោះឯង។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The paragraph explains how their father consistently tried to live his principles at home, honestly apologized when he failed, and was even better in private as a husband and father than he appeared in public as a famous author and teacher.

KM: អត្ថបទនេះពន្យល់ថា ឪពុករបស់ពួកគេព្យាយាមរស់តាមគោលការណ៍របស់ខ្លួនជានិច្ចនៅក្នុងគ្រួសារ ស្មោះត្រង់សុំទោសពេលខ្លួនធ្លាក់ខ្លួន ហើយនៅក្នុងជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន គាត់នៅល្អជាងនៅលើឆាកសាធារណៈ ជាអ្នកនិពន្ធ និងជាគ្រូបង្រៀនដ៏ល្បី។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• “Walk the talk” means he tried to live what he taught, not just say it.
• His habit of apologizing shows humility and emotional maturity.
• People doubted anyone could be as good as his public image, but his children confirm that his private life matched his teachings.
• He had weaknesses (impatience in traffic, waiting), but there was no hypocrisy.
• The core message: real greatness is being even better at home than on the public stage.

KM: • “Walk the talk” មានន័យថា រស់នៅតាមអ្វីដែលខ្លួនស្រែកបង្រៀន មិនមែននិយាយតែប៉ុណ្ណោះ។
• ការសុំទោសជាញឹកញាប់បង្ហាញពីភាពទម្រឹម និងវ័យឆ្លាតផ្លូវអារម្មណ៍។
• មនុស្សជាច្រើនមិនជឿថាមនុស្សណាម្នាក់ទេអាចល្អដូចរូបភាពសាធារណៈរបស់គាត់បាន ប៉ុន្តែកូនៗបញ្ជាក់ថា ជីវិតផ្ទាល់ខ្លួនគាត់ស្របតាមអ្វីដែលគាត់បង្រៀនពិតៗ។
• គាត់មានចំណុចខ្សោយ (អត់ធ្មត់ពេល塞ផ្លូវ ឬរង់ចាំម៉ាក់) ប៉ុន្តែមិនមានភាពក្លែងបន្លំ។
• សារ​សំខាន់៖ ក្តីឧត្តមពិតប្រាកដ គឺនៅពេលដែលយើងល្អជាងគេនៅក្នុងផ្ទះ ជាមួយមនុស្សជិតស្និទ្ធ។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• tried really hard to walk the talk and practice what he preached – he made a big effort to live his own principles.
• apologized to us when he’d fall short – when he didn’t meet his own standard, he said sorry.
• “What can I do to make it up to you?” – he wanted to repair the relationship.
• what it was like growing up with him – people are curious about his private life.
• by no means perfect – definitely not perfect.
• struggled with such things as being patient... – specific, human weaknesses.
• no discernible gap between what he taught and how he lived – no visible hypocrisy.
• even better in private... – highest praise: better at home than on stage.

KM: បំបែកអត្ថន័យ៖ – ខំធ្វើតាមអ្វីដែលខ្លួនបង្រៀន។
– ពេលខ្លួនខ្វះខាត តែងតែសុំទោស និងព្យាយាមសងបំពេញ។
– មនុស្សចង់ដឹងថា រស់ជាមួយគាត់នៅក្នុងគ្រួសារមានអារម្មណ៍យ៉ាងដូចម្តេច។
– គាត់មិនល្អឥតខ្ចោះទេ ប៉ុន្តែមិនក្លែងបន្លំ។
– សរសើរថា គាត់ល្អជាងមុននៅក្នុងផ្ទះ ជាប្ដី និងជាឪពុក។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• walk the talk – to do what you say you will do → ធ្វើតាមអ្វីដែលខ្លួននិយាយ
• practice what (he) preached – live according to your own teachings → អនុវត្តអ្វីដែលខ្លួនបង្រៀន
• fall short – not reach a desired standard → ធ្វើមិនដល់កម្រិត
• lose my temper – suddenly get angry → ខឹងឡើង / បាត់បង់អារម្មណ៍
• make it up to you – do something to repair the hurt → សងបំពេញ / សងព្រួយ
• discernible gap – a difference that can be noticed → គម្លាតដែលអាចមើលឃើញ
• consistency – behaving the same way over time → ភាពថេរ/មានស្ថិរភាព

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

EN:

• tried really hard to walk the talk and practice what he preached – two parallel infinitives (“to walk… and (to) practice…”).
• when he’d fall short – “he’d” = “he would” showing repeated past behavior.
• Reported direct speech with quotation marks for apologies to his family.
• as if he couldn’t possibly be as good as he seemed – “as if” + modal for doubt.
• by no means perfect – strong negative emphasis phrase.
• Contrast structure: “as good as he was in public…, he was even better in private…”.

KM: – ប្រើ infinitive ពីរ平行 (“to walk… and (to) practice…”).
– “he’d fall short” = he would fall short ( មានន័យកិរិយាធម្មតាក្នុងអតីតកាល)។
– ប្រើសុន្ទរកថាដោយផ្ទាល់ក្នុងញ្ញាញសម្រង់ ដើម្បីបង្ហាញអាកប្បកិរិយាសុំទោស។
– “as if…” បង្ហាញការសង្ស័យ/មិនជឿ។
– “by no means” បង្កើនកំរិតនៃការបដិសេធ។
– ប្រើសំណង់ប្រៀបធៀប រវាងជីវិតសាធារណៈ និងជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

Our father tried really hard to walk the talk and practice what he preached... → main clause with compound infinitive phrase.

People frequently ask us what it was like growing up with him... → reporting question structure, noun clause “what it was like…”.

Although he was by no means perfect... → concessive clause (“Although…”) followed by main clause about no gap.

Perhaps the greatest compliment we can pay our father is this: ... → linking verb “is” used to introduce a definition/summary of the main idea.

KM: រាល់ប្រយោគត្រូវបានភ្ជាប់ជាប្រយោគវែងៗ ដើម្បីបង្ហាញភាពស៊ាំ ស្មោះត្រង់ និងភាពធម្មតាមនុស្ស របស់ឪពុកក្នុងមួយប្លុកគំនិតតែមួយ។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: father, talk, temper, people, traffic jams, gap, author, teacher, husband, father, consistency
• Verbs: tried, walk, practice, apologized, fall short, lost, ask, growing up, seemed, struggled, was, lived, loved
• Adjectives: really hard, unkind, perfect, discernible, greatest, better
• Adverbs: often, frequently, by no means, even

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

In many cultures, especially Western leadership culture, “walking the talk” is the highest form of credibility. A parent who apologizes to children breaks the stereotype of the “always-right” authority figure and models humility, responsibility, and emotional safety at home. This story shows that Covey’s greatness was not just in his public ideas, but in how he treated his family.

KM: នៅក្នុងវប្បធម៌ដឹកនាំ ជាពិសេសនៅលិខ៊ីមលិខ្សា “walk the talk” ត្រូវបានគេមើលថាជាការស្មោះត្រង់ខ្ពស់បំផុត។ ឪពុកដែលសុំទោសកូន បំបែកគំនិតបុរាណដែលឪពុកម្តាយតែងតែត្រឹមត្រូវជានិច្ច ហើយបង្ហាញភាពទម្រឹម ការទទួលខុសត្រូវ និងកន្លែងដែលមានសុវត្ថិភាពផ្លូវអារម្មណ៍ក្នុងគ្រួសារ។ រឿងនេះបង្ហាញថា ភាពអស្ចារ្យរបស់ Covey មិនមានត្រឹមគំនិតសាធារណៈទេ ប៉ុន្តែមាននៅវិធីដែលគាត់ថែរក្សាគ្រួសារផងដែរ។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• walk the talk – do what you say → រស់នៅតាមអ្វីដែលនិយាយ
• practice what you preach – live by your own teachings → អនុវត្តអ្វីដែលខ្លួនបង្រៀន
• fall short (of) – not reach a standard → ខ្វះខាត / មិនដល់កម្រិត
• make it up to (someone) – compensate for a wrong → សងបំពេញឲ្យនរណាម្នាក់
• grow up with (someone) – spend childhood together → ធំឡើងរស់រួមជាមួយនរណាម្នាក់

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

We all knew that Dad would rather spend time with his family than with anyone else, and he proved it by how he managed his time and put “first things first.” Though he traveled a lot under many demands on his time, he rarely missed anything really important to us, like a birthday or a basketball game, sometimes planning up to two years in advance. He continually made deposits into each of our “emotional bank accounts” with one-on-one dates and modeled that “in relationships, the little things are the big things.” He was the master of teaching moments and would apply true principles to whatever we were dealing with, encouraging us to make decisions based on our values and not how we felt in the moment. He taught by example that “life is a mission and not a career,” and that we could find true happiness by serving others.

យើងទាំងអស់គ្នាចាប់អារម្មណ៍ថា ឪពុកចូលចិត្តចំណាយពេលជាមួយគ្រួសារជាងនរណាម្នាក់ទៀត និងគាត់បង្ហាញឲ្យឃើញតាមរយៈ វិធីគាត់គ្រប់គ្រងពេលវេលារបស់គាត់ ដោយដាក់ “First Things First” ជាមុនគេ។ ទោះបីគាត់ធ្វើដំណើរច្រើន និងមានការទាមទារ ពេលវេលាច្រើនក៏ដោយ គាត់កម្រនឹងខកខានព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗសម្រាប់យើង ដូចជា ឡូយថ្ងៃកំណើត ឬការប្រកួតបាល់បោះ ហើយខ្លះៗគាត់រៀបចំពីមុនរហូតដល់ពីរឆ្នាំ។ គាត់តែងតែលក់ “emotional bank account” របស់អ្នករៀងៗខ្លួន ដោយពេលវេលា មួយចុងតែម្នាក់（一对一） និងបង្ហាញឲ្យឃើញថា “ក្នុងទំនាក់ទំនង របស់តូចៗ chính là របស់ធំៗ”。 គាត់ជាអ្នកឯកទេស ក្នុងការបង្កើត teaching moments ហើយអនុវត្តគោលការណ៍ពិតៗទៅលើបញ្ហាដែលយើងកំពុងប្រឈម។ គាត់លើកទឹកចិត្តយើងឲ្យ សម្រេចចិត្តតាមតម្លៃ (values) មិនមែនតាមអារម្មណ៍ពេលនោះទេ។ គាត់បង្រៀនតាមឧទាហរណ៍ថា “ជីវិតគឺ mission មិនមែន career” ហើយក្តីសុខពិតប្រាកដស្ថិតនៅក្នុងការរស់សម្រាប់បម្រើអ្នកដទៃ។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The paragraph describes how their father consistently prioritized family, managed his time intentionally, invested emotionally in each child, taught principles through everyday moments, encouraged value-based decision-making, and lived the belief that life is about mission and service rather than career status.

KM: អត្ថបទនេះពន្យល់ពីរបៀបដែលឪពុករបស់ពួកគេដាក់ខ្លួនគ្រួសារជាមុនគេ តែងតែគ្រប់គ្រងពេលវេលាយ៉ាងច្បាស់ ចូលលក់ដាក់ក្នុង “emotional bank account” របស់កូនៗរៀងៗខ្លួន បង្រៀនតាមឱកាសតូចៗប្រចាំថ្ងៃ លើកទឹកចិត្តឲ្យកូនសម្រេចចិត្តតាមតម្លៃ និងរស់តាមគោលការណ៍ថា “ជីវិតគឺបេសកកម្ម មិនមែនជាជំនួញឋានៈ”។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• Family was his true priority, not work or status.
• Planning events two years ahead shows exceptional commitment.
• “Emotional bank accounts” reflects Covey’s own Habit 4–6 principles (relationships).
• He believed small gestures create strong relationships.
• He taught principles through real-time life situations.
• His philosophy: life = mission + service, not chasing career glory.

KM: • គ្រួសារគឺជាចំណូលចិត្តសំខាន់បំផុត—not មិនមែនការងារ ឬតំណែង។
• ការរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ពីមុនរហូតពីរឆ្នាំ បង្ហាញពីការប្តេជ្ញាខ្ពស់។
• “Emotional bank account” គឺគំនិត Habit ទី៤–៦។
• កាយវិការ​តូចៗ ជារឿងធំក្នុងទំនាក់ទំនង។
• គាត់បង្រៀនតាមបញ្ហាពិតៗប្រចាំថ្ងៃ។
• គោលគំនិតគាត់៖ ជីវិត = បេសកកម្ម + ការបម្រើ មិនមែន career hunting។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• would rather spend time with his family – preference statement.
• put “first things first” – Habit 3: prioritize essentials.
• rarely missed anything really important – consistency.
• planning up to two years in advance – proactive time management.
• emotional bank accounts – metaphor for trust + love deposits.
• one-on-one dates – individualized attention.
• little things are the big things – relationship philosophy.
• teaching moments – seize chances to teach principles.
• decisions based on values – principle-centered living.
• life is a mission, not a career – long-term purpose vs. job status.

KM: បំបែកផ្នែកៗ៖ – ជ្រើសរើសចំណាយពេលជាមួយគ្រួសារ។
– ដាក់អាទិភាពមុនគេ។
– មិនខកខានព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗឡើយ។
– រៀបចំពេលវេលាច្រើនឆ្នាំមុន។
– បន្ថែមការស្រឡាញ់/ទំនុកចិត្តក្នុង emotional bank account។
– ការចំណាយពេលជាមួយរៀងៗខ្លួន។
– ការលើកទឹកចិត្តជាមួយរឿងតូចៗ។
– Teaching moments—បង្រៀនតាមឱកាស។
– សម្រេចចិត្តតាមតម្លៃ។
– ជីវិតគឺបេសកកម្ម។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• would rather – prefer → ពេញចិត្តជាង
• first things first – prioritize essentials → ដាក់អាទិភាពរបស់សំខាន់
• demands on his time – many obligations → ការទាមទារពេលវេលា
• rarely missed – almost never absent → ខកខានតិចណាស់
• emotional bank account – metaphor for trust balance → គណនីអារម្មណ៍
• one-on-one – between two people → ពីរ​នាក់ (១–១)
• teaching moment – spontaneous learning opportunity → ឱកាសបង្រៀនភ្លាមៗ
• value-based decisions – decisions guided by principles → សម្រេចចិត្តតាមតម្លៃ

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• would rather = expressing preference.
• Multiple coordinated clauses connected with “and,” showing cumulative actions.
• Though he traveled a lot… concessive clause → contrast.
• planning up to two years in advance – participle phrase modifying “he”.
• Repetition structure (“He continually… He was… He taught…”) → emphasis.

KM: – “would rather” បង្ហាញអាទិភាព។
– ប្រើ clause ច្រើនៗភ្ជាប់គ្នាដើម្បីបង្ហាញសកម្មភាពជាបន្តបន្ទាប់។
– “Though…” បំពានភាពផ្ទុយ។
– Phrasal participle phrase បាន modify subject។
– សំណង់ធ្វើម្តងៗ (“He continually…, He was…, He taught…”) បង្កើនការដាក់ទំលាក់ទិន្នន័យ។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

We all knew that Dad would rather spend time with his family…
→ main clause + “that” noun clause explaining knowledge.

Though he traveled a lot… he rarely missed…
→ concessive structure.

He continually made deposits… and modeled that...
→ compound predicate.

He taught by example that “life is a mission…”
→ reporting principle in a noun clause.

KM: ប្រើប្រយោគវែងៗជាច្រើនវគ្គ ដើម្បីបង្ហាញជីវិតស្មោះត្រង់ និងទំនាក់ទំនងគ្រួសារយ៉ាងជ្រាលជ្រៅ។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: family, time, demands, birthday, game, bank account, relationships, values, mission
• Verbs: knew, spend, proved, managed, traveled, missed, planned, made deposits, modeled, taught, encouraged
• Adjectives: important, little, big, true, real
• Adverbs: rarely, continually, sometimes

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

The text reflects Covey’s core teachings: prioritizing family, investing in relationships, principle-centered living, and treating life as a mission. These ideas strongly influenced Western leadership culture, parenting, and education, inspiring many to rethink what “success” really means.

KM: អត្ថបទនេះបង្ហាញពីចំណុចគោលរបស់ Covey៖ ដាក់អាទិភាពគ្រួសារ បង្កើនទំនាក់ទំនង រស់តាមគោលការណ៍ និងចាត់ទុកជីវិតជាបេសកកម្ម។ គំនិតទាំងនេះបានប៉ះពាល់ខ្លាំងដល់ វប្បធម៌ដឹកនាំ និងការអប់រំខាងលិខីមលិខ្សា ហើយជំរុញមនុស្សជាច្រើនឲ្យគិតឡើងវិញអំពីអត្ថន័យ “ជោគជ័យ”។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• spend time (with) – ចំណាយពេលជាមួយ
• miss out on – ខកខាន
• make deposits (into) – ដាក់បញ្ចូល (emotional investment)
• deal with – ប្រឈម / ដោះស្រាយ
• live by – រស់តាមគោលការណ៍

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Dad adored our mother, Sandra, and had a remarkable relationship with her for fifty-six years. A few times a week, they had a ritual of connecting with each other—they would take a ride on a Honda motorbike, driving slowly enough to “talk it over” while they enjoyed the scenery and just being together. They called each other on the phone two or three times a day, even when he was out of town. They discussed everything under the sun from politics to great books to raising kids, and Dad valued her opinion more than anyone else’s. He was a deep thinker and had a tendency to be too theoretical. Mom was an excellent sounding board and would help him simplify and make his material practical, saying, “Oh, Stephen, this is way too complicated. No one knows what you’re even talking about. Keep it simple and tell more stories.” He loved the feedback! Now with children of our own, we marvel at their win-win relationship and reflect on how they enjoyed such a happy life together.

ឪពុកស្រឡាញ់ម្តាយរបស់យើង សាន់ដ្រា យ៉ាងខ្លាំង និងមានទំនាក់ទំនងអស្ចារ្យជាមួយនាងអស់រយៈពេល៥៦ឆ្នាំ។ ពីរបីដងក្នុងមួយសប្ដាហ៍ គាត់ទាំងពីរមានពិធីបែបធម្មតាមួយដើម្បីតភ្ជាប់គ្នា៖ ពួកគេជិះម៉ូតូ Honda បើកយឺតៗ ដើម្បីអាច “និយាយចែករំលែកគ្នា” ខណៈពេលរីករាយនឹងទេសភាព និងអារម្មណ៍នៅជាមួយគ្នាទេ្ទ។ ពួកគេ តែងហៅទូរសព្ទគ្នារហូតដល់២–៣ដងក្នុងមួយថ្ងៃ ទោះបីប៉ាបានធ្វើដំណើរក្រៅទីក្រុង។ ពួកគេចែករំលែកគ្នាអំពីរឿង គ្រប់យ៉ាង ចាប់ពីនយោបាយ សៀវភៅល្អៗ រហូតដល់ការចិញ្ចឹមកូន ហើយឪពុកគោរពយោបល់របស់ម្តាយជាងនរណាម្នាក់ទៀត។ គាត់ជាអ្នកគិតជ្រៅ ហើយខ្លះមានទំនោរធ្វើឲ្យអត្ថន័យក្លាយទៅជាទ្រឹស្តីពិបាកយល់។ ម្តាយគឺជាអ្នកឮល្អ (sounding board) ដែលជួយឲ្យគាត់កាត់បន្ថយគំនិតឱ្យក្លាយជាការអនុវត្ត បានលឿន ដោយនិយាយថា៖ “โอ ស្ទីវិន អ៊ីច្រើនពេកហើយ មនុស្សគេទើបតែគ្មាននរណាម្នាក់យល់អំពីអ្វីដែលអ្នកនិយាយទេ។ សូមធ្វើឲ្យវាសាមញ្ញ និងប្រាប់រឿងរ៉ាវច្រើនជាងនេះផង”។ គាត់ចូលចិត្តការផ្តល់មតិត្រឡប់នេះណាស់! ឥឡូវនេះ ពេលយើងក្លាយជាម្ចាស់កូន ឯង យើងភ្ញាក់ផ្អើលចំពោះទំនាក់ទំនង “win–win” របស់ពួកគេ និងគិតអំពីរបៀបដែលពួកគេរស់នៅក្នុងជីវិតរួមគ្នាយ៉ាងមានសុភមង្គល។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

This paragraph describes Stephen Covey’s loving, long-term marriage to Sandra, their simple rituals of connection, deep daily communication, mutual respect for each other’s minds, and how their “win-win” partnership became a model of a happy, principle-centered relationship for their children.

KM: កថាខណ្ឌនេះពិពណ៌នាពីអាពាហ៍ពិពាហ៍ដ៏ស្រឡាញ់ និងយូរអង្វែងរវាងលោក Stephen Covey និងអ្នកស្រី Sandra, ពិធីតូចៗដើម្បីតភ្ជាប់គ្នារៀងរាល់សប្ដាហ៍ ការសន្ទនាជ្រៅរាល់ថ្ងៃ ការគោរពគ្នារវាងគំនិត និងយោបល់របស់គ្នាទៅវិញទៅមក និងរបៀបដែលទំនាក់ទំនង “win–win” របស់ពួកគេក្លាយជាគំរូទំនាក់ទំនងរីករាយមានគោលការណ៍សម្រាប់កូនៗ។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• Their love was practical, not just romantic words—shown through time, calls, and shared rides.
• The Honda motorbike ritual symbolizes slowing down to connect and communicate.
• Calling several times a day shows emotional closeness even when physically apart.
• Sandra was an intellectual partner who shaped his ideas, not just a passive supporter.
• Her feedback kept his work simple, story-based, and useful to ordinary people.
• Their children now see this as a “win-win relationship” and an example of Habit 4 in marriage.

KM: • ការស្រឡាញ់របស់ពួកគេគឺជាការអនុវត្តពិត មិនមែនតែសន្ទស្សន៍ផ្អែមៗទេ។
• ពិធីជិះម៉ូតូបើកយឺតៗ ជារូបិយត្ថបញ្ជាក់ថា ពួកគេចុះល្បឿនជីវិតដើម្បីសន្ទនានិងភ្ជាប់អារម្មណ៍។
• ការហៅទូរសព្ទគ្នាច្រើនដងក្នុងមួយថ្ងៃ បង្ហាញពីភាពជិតស្និទ្ធផ្លូវអារម្មណ៍ ទោះឆ្ងាយផ្លូវកាយក៏ដោយ។
• សាន់ដ្រាគឺជាគូគំនិត (thinking partner) មិនមែនគ្រាន់តែគាំទ្របែបស្ងៀមៗទេ។
• មតិត្រឡប់របស់នាងជួយឲ្យស្នាដៃគាត់សាមញ្ញ មានរឿងរ៉ាវ និងអាចអនុវត្តបាន។
• កូនៗពេលឥឡូវនេះមើលទំនាក់ទំនងរបស់ពួកគេជាគំរូ Habit 4 “Think Win–Win” ក្នុងគ្រួសារ។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• Dad adored our mother, Sandra – shows deep affection and admiration.
• remarkable relationship… for fifty-six years – emphasizes long-lasting commitment.
• ritual of connecting… ride on a Honda motorbike – regular, intentional habit.
• talk it over while they enjoyed the scenery – combining conversation with enjoyment.
• called each other… two or three times a day – constant communication.
• discussed everything under the sun – wide range of topics.
• valued her opinion more than anyone else’s – respect, partnership.
• too theoretical / simplify and make his material practical – balance between theory and practice.
• Keep it simple and tell more stories – communication principle.
• we marvel at their win-win relationship – children’s appreciation and learning.

KM: ការបំបែក៖ បង្ហាញសេចក្តីស្រឡាញ់ជ្រៅ ការប្តេជ្ញាយូរអង្វែង ពិធីតូចៗរៀងរាល់សប្ដាហ៍ ការសន្ទនាច្រើនដងក្នុងមួយថ្ងៃ ការគោរពយោបល់របស់ម្តាយ និងការរៀនមើលទំនាក់ទំនង “win–win” ជាគំរូ។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• adore – love deeply; worship → ស្រឡាញ់ខ្លាំង / គោរពខ្លាំង
• remarkable – unusual, impressive → លេចធ្លោ អស្ចារ្យ
• ritual – repeated routine with meaning → ពិធី / ទម្លាប់ដែលមានន័យ
• talk it over – discuss something carefully → និយាយពិភាក្សាឲ្យច្បាស់
• sounding board – person you test ideas with → មនុស្សដែលយើងយកគំនិតទៅសាកសួរ
• theoretical – abstract, based on theory → មានលក្ខណៈទ្រឹស្តី
• win-win relationship – both sides benefit → ទំនាក់ទំនងដែលទាំងពីរជ័យជម្នះ
• marvel at – be amazed by → ភ្ញាក់ផ្អើល / សរសើរយ៉ាងភ្ញាក់ផ្អើល

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• had a remarkable relationship with her for fifty-six years – past simple + “for” duration.
• A few times a week, they had a ritual… – frequency + habitual past action.
• He was a deep thinker and had a tendency to be too theoretical. – linking verb “was” + noun complement.
• Direct speech: “Oh, Stephen, this is way too complicated…” – shows authentic voice and tone.
• Final sentence uses present simple we marvel to show current, ongoing appreciation.

KM: – ប្រើ past simple + “for” ដើម្បីបង្ហាញរយៈពេលយូរ។
– ប្រយោគដែលបង្ហាញទម្លាប់ past (“A few times a week, they had a ritual…” )។
– ប្រើ direct speech ដើម្បីផ្តល់អារម្មណ៍រស់។
– ប្រើ present simple “we marvel” ដើម្បីបង្ហាញអារម្មណ៍ដែលនៅតែមកដល់ថ្ងៃនេះ។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

The whole paragraph is a sequence of long complex sentences joined with “and”, commas, and relative clauses, creating a flowing narrative of their relationship and habits.

Example pattern: Dad adored our mother, Sandra, and had a remarkable relationship with her for fifty-six years.
→ Compound predicate: “adored” + “had”.

KM: រចនាប្រយោគវែង បង្កើត flow នៃរឿងរ៉ាវគ្រួសារ និងបង្ហាញពីអំពើតូចៗជាច្រើនដែលភ្ជាប់គ្នាជាប្រយោគតែមួយ។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: relationship, years, ritual, ride, scenery, opinion, thinker, tendency, feedback, children, life
• Verbs: adored, had, take, drive, talk, enjoyed, called, discussed, valued, help, simplify, keep, tell, marvel, reflect
• Adjectives: remarkable, deep, theoretical, happy, own (as determiner)
• Adverbs: slowly, even, now

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

The story shows a modern, equal partnership in marriage: shared conversations, mutual respect, and collaboration on meaningful work. It also reflects Covey’s own Habit 5 (“Seek First to Understand, Then to Be Understood”) and Habit 4 (“Think Win–Win”) inside his family life, not just in business or leadership.

KM: រឿងនេះបង្ហាញពីអាពាហ៍ពិពាហ៍ប្រកបដោយភាពស្មើគ្នា៖ សន្ទនាជាមួយគ្នា ការគោរពគ្នាផ្លូវគំនិត និងការសហការលើ ការងារដែលមានន័យ។ វាក៏បង្ហាញថា Covey អនុវត្ត Habit 5 (“Seek First to Understand…”) និង Habit 4 (“Think Win–Win”) នៅក្នុងគ្រួសាររបស់គាត់ផងដែរ មិនមែនតែជាការបង្រៀនសម្រាប់អាជីវកម្មទេ។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• talk it over – to discuss a problem or topic carefully → និយាយពិភាក្សាឲ្យច្បាស់
• call each other – phone one another → ហៅទូរសព្ទគ្នាទៅវិញទៅមក
• simplify (something) down (idea implied) – make easier to understand → កាត់បន្ថយឲ្យសាមញ្ញ
• marvel at – be amazed by → ភ្ញាក់ផ្អើលចំពោះ / សរសើរខ្លាំង
• reflect on – think deeply about → គិតទំនិញ / ពិចារណាលើ

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

Dad had a beautiful definition of leadership: he taught that leadership is communicating others’ worth and potential so clearly that they are inspired to see it in themselves. Right after our father passed away, a man who had grown up under very rough circumstances relayed this message, which encompasses what he really was about: “I want your family to know that I still have the twenty-minute affirmation tape he made for me thirty years ago, where among other things he told me that God loved me, that I would go to college, and that I would have a family of my own one day. I’ve listened to it all the time over the past thirty years, and I’ve accomplished everything he saw in me. I’m not who I am without him. Thank you!”

ឪពុកមាននិយមន័យដ៏ស្រស់ស្អាតមួយសម្រាប់ “ភាពដឹកនាំ”៖ គាត់បង្រៀនថា ភាពដឹកនាំគឺជាការប្រាស្រ័យទាក់ទង ប្រាប់យើងពីតម្លៃ និងសមត្ថភាពរបស់អ្នកដទៃយ៉ាងច្បាស់ ដល់ថ្នាក់ធ្វើឲ្យពួកគេចាប់ផ្តើមឃើញវានៅក្នុងខ្លួនឯងផងដែរ។ បន្ទាប់ពីឪពុកស្លាប់ shortly afterward បុរសម្នាក់ដែលធំឡើងក្នុងស្ថានភាពលំបាកខ្លាំង បានបញ្ជូនសារដ៏សោកស្តាយមួយ ដែលបង្ហាញពីអ្វីដែលឪពុកពិតជានៅអំពី៖ “ខ្ញុំចង់ឲ្យគ្រួសារអ្នកដឹងថា ខ្ញុំទាន់មានខាសសម្លេង affirmation ២០នាទី ដែលគាត់ធ្វើឲ្យខ្ញុំ ៣០ឆ្នាំមុន។ គាត់បានប្រាប់ខ្ញុំថា ព្រះស្រឡាញ់ខ្ញុំ ថាខ្ញុំនឹងចូលសាកលវិទ្យាល័យ ហើយថ្ងៃណាមួយខ្ញុំនឹងមានគ្រួសាររបស់ខ្ញុំផ្ទាល់។ ខ្ញុំបានស្តាប់វាប្រហែលគ្រប់ថ្ងៃ អស់រយៈពេល៣០ឆ្នាំនេះ ហើយខ្ញុំបានបំពេញគ្រប់អ្វីដែលគាត់បានឃើញនៅក្នុងខ្ញុំ។ ខ្ញុំមិនមែនជាមនុស្សបែបនេះត្រង់នេះទេ បើគ្មានគាត់។ សូមអរគុណ!”

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

This passage recounts Stephen Covey’s definition of leadership as the ability to communicate worth and potential in others so powerfully that they come to believe it themselves. A man shares a touching testimony of how Covey’s 20-minute affirmation tape shaped his entire life—from faith, to education, to family—proving the lasting impact of a leader who truly saw the best in people.

KM: អត្ថបទនេះពិពណ៌នានិយមន័យ “ភាពដឹកនាំ” របស់ Covey ដែលមានន័យថា ការដឹកនាំពិតប្រាកដ គឺជាការប្រាស្រ័យ ទាក់ទងតម្លៃ និងសមត្ថភាពរបស់អ្នកដទៃ ឲ្យបានច្បាស់ ដល់ថ្នាក់ពួកគេចាប់ផ្តើមជឿលើវា។ បុរសម្នាក់បានចែករំលែកបទពិសោធន៍ ដ៏បំភ្លឺចិត្ត អំពីខាស affirmation ២០នាទី ដែល Covey បានថតឲ្យគាត់ ដែលបានបម្លែងជីវិតគាត់ទាំងស្រុងពីជំនឿ ការសិក្សា ទៅដល់គ្រួសារ។ វាបញ្ជាក់ថា ពង្រៀងរបស់ Covey អាចបង្កើតឥទ្ធិពលយូរអង្វែងលើជីវិតមនុស្ស។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• Covey believed leadership was about lifting others, not controlling them.
• “Worth and potential” suggests leadership built on hope, identity, and belief.
• The affirmation tape shows he invested deeply in individuals, not just audiences.
• The man’s life trajectory changed because someone believed in him first.
• This reveals Covey lived his teachings privately, not only publicly.
• It demonstrates Habit 4–7 at a personal level: trust, encouragement, renewal.

KM: • Covey ជឿថា ភាពដឹកនាំ មិនមែនគ្រប់គ្រងមនុស្ស តែកើនកម្ពស់គ្នា។
• “តម្លៃ និងសមត្ថភាព” បង្ហាញពីភាពជឿលើអត្តសញ្ញាណ និងសង្ឃឹម។
• ខាស affirmation បង្ហាញថាគាត់វិនិយោគចិត្តក្នុងមនុស្សម្នាក់ៗ។
• ជីវិតបុរសនោះបំលែងបាន ព្រោះ Covey ជឿលើគាត់មុនគេចាស់។
• Covey រស់តាមអ្វីដែលគាត់បង្រៀន មិនមែនតែបង្រៀនជាសាធារណៈ។
• បង្ហាញ Habit 4–7 នៅកម្រិតបុគ្គល: អនុគ្រោះ ទំនុកចិត្ត ការលើកទឹកចិត្ត និងការកែលម្អខ្លួន។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• leadership is communicating others’ worth and potential – definition phrase.
• so clearly that they are inspired – result clause.
• a man… relayed this message – narrative transition.
• I still have the twenty-minute affirmation tape – emotional anchor.
• he told me that God loved me – identity affirmation.
• I’ve listened to it all the time – continual action over decades.
• I’ve accomplished everything he saw in me – fulfillment of potential.
• I’m not who I am without him – recognition of life-changing impact.

KM: – បំណែកសំខាន់ៗរួមមាន៖ និយមន័យភាពដឹកនាំ → សារ​ចុងក្រោយពីបុរសម្នាក់ → ការបញ្ជាក់ពីជីវិតដែលត្រូវបាន បំលែងដោយភាពជឿលើខ្លួន។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• worth – value → តម្លៃ
• potential – hidden ability → សមត្ថភាពសក្តានុពល
• inspired – motivated deeply → ធ្វើឲ្យមានចិត្តរួមចំណែក
• rough circumstances – difficult life conditions → ស្ថានភាពលំបាក
• affirmation – positive declaration → ការធ្វើឲ្យជឿលើខ្លួន
• accomplished – achieved → សម្រេចបាន
• without him – absence of his influence → បើគ្មានគាត់

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• leadership is communicating... → gerund phrase as complement of “is.”
• so clearly that... → cause-and-effect structure.
• I still have... → present simple for enduring possession.
• I’ve listened… I’ve accomplished → present perfect for life-long impact.
• Direct quotation conveys emotional authenticity and intimacy.

KM: – ប្រើ gerund phrase (“communicating”) ដើម្បីពន្យល់ពីនិយមន័យ។
– “so… that” ប្រាប់អំពីផលលទ្ធផល។
– Present perfect (“I’ve listened…”) បង្ហាញផលប៉ះពាល់មួយជីវិត។
– Direct speech បង្កើតអារម្មណ៍ពិតប្រាកដ។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

The structure begins with Covey’s definition (conceptual), followed by a long narrative quotation (emotional). This contrast strengthens the message: principle → real-life impact.

KM: រចនាប្រយោគគឺ “ទ្រឹស្តី” នៅដើម បន្ទាប់មក “រឿងពិត” ដើម្បីបង្ហាញពីការអនុវត្តន៍ជាក់ស្តែង។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: leadership, worth, potential, circumstances, tape, college, family
• Verbs: taught, communicate, inspired, passed away, relayed, told, loved, listened, accomplished
• Adjectives: beautiful, rough, twenty-minute
• Adverbs: clearly, still

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

Covey's leadership philosophy aligns with transformational leadership: empowering people, instilling belief, and awakening identity. The testimony illustrates how positive reinforcement and unconditional belief can break cycles of poverty, trauma, or low self-worth.

KM: ទស្សនវិជ្ជានៃ Covey ស្របទៅនឹង “transformational leadership” ដែលផ្អែកលើការជំរុញ ការជឿជាក់ និងការកសាងអត្តសញ្ញាណវិជ្ជមាន។ សាររបស់បុរសនោះបង្ហាញថា ការលើកទឹកចិត្តត្រឹមត្រូវ អាចបំបែកច្រវាក់ជីវិត លំបាក ឬអារម្មណ៍អត់តម្លៃបាន។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• pass away – to die → ស្លាប់
• grow up – spend childhood → កើតឡើង / ធំឡើង
• listen to – hear attentively → ស្ដាប់
• accomplish (something) – achieve → សម្រេចបាន

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

At this significant anniversary of The 7 Habits of Highly Effective People, and amid the accolades and the millions of lives and thousands of organizations this book has influenced, the Stephen R. Covey family children wish to pay tribute to a “highly effective” family man. Just as he rescued a drowning man years ago, we trust that his life and words will continue to extend similar lifelines to you and your family, to your team and organization, and to countless other people and causes. Given the turbulent world in which we find ourselves today, we believe the timeless principles of the 7 Habits are more relevant than ever before and that the message and impact of the 7 Habits is only just beginning.

នៅឱកាសខួបគ្រីតសម្គាល់ដ៏មានន័យសំខាន់នៃសៀវភៅ The 7 Habits of Highly Effective People នេះ ក្នុងបរិបទនៃការសរសើរទទួលស្គាល់ និងជីវិតរាប់លាន និងអង្គការពាន់ៗ ដែលសៀវភៅនេះមានឥទ្ធិពលលើពួកគេ កូនៗក្នុងគ្រួសារ Stephen R. Covey ចង់ថ្វាយបង្គំ និងគោរពចំពោះឪពុកដែលជាមនុស្ស “មានប្រសិទ្ធិភាពខ្ពស់” ក្នុងបន្ទុកជាបិតា។ ដូចដែលគាត់ធ្លាប់សង្គ្រោះមនុស្សម្នាក់ពីការលង់ទឹកកាលពីឆ្នាំមុនៗ យើងទុកចិត្តថា ជីវិត និងពាក្យសម្តីរបស់គាត់ នឹងបន្តផ្តល់ “ខ្សែសង្វាក់ជួយរស់” ដូចគ្នានេះ ដល់អ្នក និងគ្រួសារអ្នក ដល់ក្រុមការងារ និងអង្គការអ្នក និងដល់មនុស្ស និងបេសកកម្មជាច្រើនទៀត។ ក្នុងពិភពលោកមានភាពរញ្ជួយ និងកក្រើកដូចសព្វថ្ងៃនេះ យើងជឿជាក់ថា គោលការណ៍អន្តរគតិល្អៗ និងអស់កល្បនៃ 7 Habits មានសារៈសំខាន់ ជាងមុន ហើយសារនិងឥទ្ធិពលនៃ 7 Habits ទើបតែចាប់ផ្តើមប៉ុណ្ណោះ។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

This closing tribute comes from Stephen R. Covey’s children. On the important anniversary of The 7 Habits of Highly Effective People, they honor him not only as a global thought leader, but as a deeply effective husband and father. They recall a story of him rescuing a drowning man as a symbol of how his life and teachings continue to act as “lifelines” for families, teams, and organizations all over the world. In a chaotic and unstable world, they reaffirm that the timeless principles of the 7 Habits are more needed than ever and that the real impact of these habits is still unfolding.

KM: អក្សរបញ្ចប់នេះគឺជាសុន្ទរកថាថ្វាយបង្គំមកពីកូនៗរបស់ Stephen R. Covey។ នៅឱកាសខួបពិសេសនៃសៀវភៅ The 7 Habits of Highly Effective People ពួកគេមិនតែប៉ុណ្ណោះសរសើរគាត់ជាអ្នកដឹកនាំគំនិតពិភពលោក ប៉ុន្តែថែមទាំងគោរពគាត់ជា ប្តី និងបិតាដែល “មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់” ពិតប្រាកដ។ ពួកគេរំលឹករឿងដែលគាត់ធ្លាប់ សង្គ្រោះមនុស្សម្នាក់ពីការលង់ទឹក ដើម្បីជារូបធាតុនៃរបៀបដែលជីវិត និងសំណែមតិរបស់គាត់ ត្រូវបានប្រើជា “ខ្សែជួយសង្គ្រោះ” សម្រាប់គ្រួសារ ក្រុម និងអង្គការទូទាំងពិភពលោក។ ក្នុងពិភពដែលពោរពេញដោយភាពចល័ត និងអស្ថិរភាពបែបនេះ ពួកគេបញ្ជាក់ថា គោលការណ៍អស់កល្បនៃ 7 Habits កាន់តែចាំបាច់ជាងមុន ហើយឥទ្ធិពលពិត របស់វា ទើបនឹងចាប់ផ្តើមប៉ុណ្ណោះ។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• The focus shifts from global impact back to the personal, intimate view of Covey as a father.
• The drowning rescue story is a metaphor: he saved lives physically and “spiritually” through his teachings.
• “Lifelines” suggests hope, guidance, and rescue for people in trouble or confusion.
• The children connect Covey’s habits to today’s “turbulent world,” implying the habits are a stabilizing compass.
• Saying the impact is “only just beginning” frames the 7 Habits as a living legacy, not a finished project.

KM: • អត្ថបទបង្វែរ​ពីកេរ្តិ៍ឈ្មោះលើពិភពលោក ត្រឡប់ទៅទស្សនៈផ្ទាល់នៅក្នុងគ្រួសារ។
• រឿងសង្គ្រោះមនុស្សលង់ទឹក ជារូបិយន័យនៃការសង្គ្រោះជីវិត និងចិត្តវិនិច្ឆ័យតាមរយៈសំណែមតិ។
• ពាក្យ “lifelines” បន្តិចស្មើនឹង ខ្សែសង្វាក់ជួយរស់ សម្រាប់អ្នកកំពុងព្រឺព្រួច ឬបាត់ទិស។
• ពួកគេខ្ជាប់ 7 Habits ទៅនឹង “ពិភពរញ្ជួយ” សព្វថ្ងៃ ដើម្បីបង្ហាញថាវាជាមេដឹកនាំ និងកំប្លែងទិស។
• ប្រយោគ “is only just beginning” បង្ហាញថា 7 Habits ជាមរតកដែលនៅតែរស់ មិនមែនអស់ហើយទេ។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• At this significant anniversary... – time and context frame.
• amid the accolades and the millions of lives... – contrast: public praise and impact.
• the Covey family children wish to pay tribute... – main subject and intent.
• Just as he rescued a drowning man... – illustrative comparison, concrete story.
• we trust that his life and words will continue... – statement of faith and hope.
• Given the turbulent world in which we find ourselves... – description of present reality.
• we believe the timeless principles... – reaffirmation of relevance.
• the message and impact... is only just beginning – forward-looking conclusion.

KM: – ប្រយោគដំបូងកំណត់ “ពេលវេលា និងបរិបទ” → បន្តទៅ “គោលបំណង” (pay tribute) → បន្ថែម “រឿងពិតជារូបធាតុ” (rescue) → សន្និដ្ឋានជាទស្សនៈអនាគត។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• significant anniversary – ខួប/បុណ្យ纪念ដ៏សំខាន់
• accolades – ការសរសើរ ការទទួលស្គាល់
• highly effective – មានប្រសិទ្ធិភាពខ្ពស់
• drowning man – មនុស្សកំពុងលង់ទឹក
• lifeline – ខ្សែសង្វាក់ជួយសង្គ្រោះ (ការជួយនៅពេលគ្រោះថ្នាក់)
• turbulent world – ពិភពដែលពោរពេញដោយភាពចល័ត/រញ្ជួយ
• timeless principles – គោលការណ៍អស់កល្ប / មិនផុតកាលបរិច្ឆេទ
• impact – ឥទ្ធិពល ផលប៉ះពាល់

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• At this significant anniversary... → prepositional phrase setting time and context.
• amid the accolades and the millions of lives... → “amid” = in the middle of / surrounded by.
• we trust that..., we believe that... → present simple to express enduring conviction.
• is only just beginning → emphasizes that the process is in its early stage, not finished.

KM: – “At this significant anniversary” ជា phrase បង្ហាញពេលវេលា។
– “amid” = នៅកណ្តាល/ក្រោមបរិយាកាសនៃ…
– “we trust / we believe” ប្រើ present simple សម្រាប់ជំនឿថេរ។
– “only just beginning” បន្ថែមអារម្មណ៍ថា ទើបនឹងចាប់ផ្តើម។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

The passage is one long, flowing sentence followed by shorter statements of belief. It uses clauses linked with commas and conjunctions to layer context (anniversary, impact), story (rescue), and conviction (relevance of principles).

KM: រចនាប្រយោគប្រើវគ្គវែងមួយ បន្ដដោយប្រយោគខ្លីៗដែលបញ្ជាក់ជំនឿ។ វាបង្កើតផ្នែក៖ បរិបទ → រឿងពិត → ទស្សនៈអនាគត។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: anniversary, accolades, lives, organizations, family man, lifelines, world, principles, message, impact
• Verbs: has influenced, wish, pay, rescued, trust, will continue, find, believe, are, is beginning
• Adjectives: significant, highly effective, drowning, turbulent, timeless
• Adverbs: only, just

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

This tribute reflects a common Western tradition of honoring a public figure not only for their achievements but for their character at home. The “turbulent world” phrase hints at economic uncertainty, social tension, and rapid change. Against this backdrop, the 7 Habits are presented as enduring, principle-centered anchors for families, organizations, and societies.

KM: វប្បធម៌ខាងលិច ជាញឹកញាប់សរសើរមនុស្សមួយរូប មិនត្រឹមតែសម្រាប់សមិទ្ធផលជាសាធារណៈទេ ប៉ុន្តែសម្រាប់ ជីវិតគ្រួសាររបស់គាត់ផង។ ពាក្យ “turbulent world” បង្ហាញពីសេដ្ឋកិច្ចអស្ថិរភាព សង្គមតានតឹង និងការផ្លាស់ប្តូរ លឿន។ ក្នុងបរិបទនេះ 7 Habits ត្រូវបានដាក់ជាគោលការណ៍អចិន្រ្តៃយ៍ ដែលជួយធ្វើឲ្យគ្រួសារ និងអង្គការរកឃើញ កម្លាំង និងទិសដៅវិញ។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• pay tribute (to) – សរសើរ/ថ្វាយបង្គំ/គោរពចំពោះ
• find ourselves (in) – ធ្លាប់/ស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពណាមួយ
• begin (to) – ចាប់ផ្តើម

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

We will always be grateful for such a great father and “Papa,” as the grandkids liked to call him. His legacy now lives in us and in all those who have been influenced by his magnificent spirit and inspiring teachings, to live lives of integrity, to contribute and make a difference in the world, and to rise to the greatness that lies within each of us.

យើងនឹងគាប់ចិត្តកោតសរសើរនិងកូនចិត្តអរគុណជានិច្ចចំពោះឪពុកដ៏អស្ចារ្យបែបនេះ និង “Papa” ដែលចៅៗរបស់គាត់ចូលចិត្តហៅ។ មរតករបស់គាត់ឥឡូវនេះរស់នៅក្នុងយើង និងក្នុងមនុស្សទាំងអស់ ដែលត្រូវបានឥទ្ធិពលដោយវិញ្ញាណដ៏អស្ចារ្យ និងការបង្រៀនបំផុសគំនិតរបស់គាត់ ដើម្បីឲ្យរស់នៅជាជីវិត មានសុចរិតធម៌ ដើម្បីរួមចំណែក និងបង្កការផ្លាស់ប្តូរល្អលើពិភពលោក ហើយក៏ឲ្យរៀបចំខ្លួនឡើងដល់កម្រិត “ភាពអស្ចារ្យ” ដែលស្ថិតនៅខាងក្នុងម្នាក់ៗយើងផ្ទាល់ផងដែរ។

1. Original Sentence & Translation ប្រយោគដើម + បកប្រែ

EN:

The children express deep, lasting gratitude for their father, whom the grandchildren lovingly called “Papa.” They say that his legacy is not something abstract or far away; it “lives in” them and in all the people shaped by his spirit and teachings. That legacy calls them to live with integrity, to contribute, to make a meaningful difference in the world, and to rise up to the inner greatness that each person carries inside.

KM: កូនៗបង្ហាញការគាប់ចិត្ត និងអំណរគុណជ្រាលជ្រៅ និងអចិន្រ្តៃយ៍ចំពោះឪពុករបស់ពួកគេ ដែលចៅៗហៅដោយស្និទ្ធស្នាលថា “Papa”។ ពួកគេនិយាយថា មរតករបស់គាត់ មិនមែនជារឿង抽象 ឬឆ្ងាយខ្លួនទេ ប៉ុន្តែ “រស់នៅ” ក្នុងពួកគេ និងក្នុងមនុស្សគ្រប់រូបដែលបានបង្កឡើងដោយវិញ្ញាណ និងការបង្រៀនរបស់គាត់។ មរតកនោះលួងលោមឲ្យពួកគេ រស់នៅជាជីវិតមានសុចរិតធម៌ រួមចំណែក និងបង្កការផ្លាស់ប្តូរដែលមានអត្ថន័យលើពិភពលោក និងឲ្យរំដោះ “ភាពអស្ចារ្យ” ខាងក្នុង ដែលស្ថិតក្នុងម្នាក់ៗយើង។

2. Comprehension & Inference ការយល់ + អត្ថន័យលាក់លៀម

EN:

• The emotional center is gratitude and affection (“great father,” “Papa”).
• “His legacy now lives in us” suggests that true legacy is internal: character, values, and habits.
• The legacy is active: it pushes people to live with integrity, to contribute, and to make a difference.
• “Rise to the greatness that lies within each of us” implies that everyone already has potential; we must choose to develop it.
• The sentence connects family love with global impact: from “Papa” in the home to influence in the world.

KM: • មជ្ឍមណ្ឌលអារម្មណ៍គឺ “ការអបអរសាទរ និងស្នេហា” (great father, Papa)។
• “His legacy now lives in us” ប្រាប់ថា មរតកពិតប្រាកដ ជាលក្ខណៈខាងក្នុង ដូចជា ចរិត គុណធម៌ និងទម្លាប់ល្អ។
• មរតកនេះសកម្ម ឲ្យមនុស្សរស់នៅដោយសុចរិតធម៌ រួមចំណែក និងបង្កការផ្លាស់ប្តូរដែលមានន័យ។
• “rise to the greatness that lies within each of us” មានន័យថា យើងនឹងកាន់តែអភិវឌ្ឍអ្វីដែលល្អស្រាប់ នៅក្នុងខ្លួន មិនមែនទើបតែបង្កើតថ្មី។
• អត្ថបទភ្ជាប់ “សេចក្តីស្រលាញ់ក្នុងគ្រួសារ” ជាមួយ “ឥទ្ធិពលលើពិភពលោក” ពី Papa នៅក្នុងផ្ទះ ទៅកាន់ការបំផុស ឲ្យផ្លាស់ប្តូរលើសង្គម។

3. Sentence Breakdown បំបែកប្រយោគ

• We will always be grateful – long-term, permanent gratitude (future with “always”).
• for such a great father and “Papa,” – describes his role in the family.
• as the grandkids liked to call him – side note explaining the nickname.
• His legacy now lives in us – metaphor: legacy as something living inside people.
• and in all those who have been influenced... – broadens from family to the whole world.
• to live lives of integrity – purpose: to live honestly and consistently with values.
• to contribute and make a difference in the world – purpose: serve and improve society.
• to rise to the greatness that lies within each of us – purpose: develop our inner potential.

KM: ប្រយោគត្រូវបានបំបែកជាផ្នែក៖ (១) ការអរគុណរយៈពេលវែង → (២) ការពិពណ៌នាតួនាទីជាឪពុក/Papa → (៣) មរតករស់នៅក្នុងមនុស្ស → (៤) គោលបំណងរបស់មរតក៖ សុចរិតធម៌ ការរួមចំណែក និងការលេចធ្លោពីពpotential។

4. Vocabulary Building វាក្យសព្ទ

• grateful – មានអំណរគុណ / គាប់ចិត្តកោតសរសើរ
• legacy – មរតក (មិនត្រឹមទ្រព្យសម្បត្តិ តែរួមទាំងគំនិត និងគុណធម៌)
• magnificent spirit – វិញ្ញាណដ៏អស្ចារ្យ/ខ្ពង់ខ្ពស់
• inspiring teachings – ការបង្រៀនបំផុសគំនិត
• integrity – សុចរិតធម៌ / ភាពស្មោះត្រង់គ្រីតគ្រោះ
• contribute – រួមចំណែក
• make a difference – បង្កការផ្លាស់ប្តូរដែលមានអត្ថន័យ
• greatness – ភាពអស្ចារ្យ / ភាពដ៏លេចធ្លោខាងក្នុង

5. Grammar Usage & Notes វេយ្យាករណ៍

• We will always be grateful → “will always be” = future + “always” for permanent attitude.
• as the grandkids liked to call him → “as” introduces an explanation; “liked” (past) shows habit in the past.
• His legacy now lives in us → simple present for a present, ongoing reality.
• Parallel infinitives: to live..., to contribute..., to rise... show three connected purposes.

KM: – “will always be grateful” បង្ហាញអាកប្បកិរិយាអនាគតដែលមានលក្ខណៈអចិន្រ្តៃយ៍។
– “as the grandkids liked to call him” ប្រើ “as” ដើម្បីបន្ថែមការពន្យល់ និង “liked” (past) សម្រាប់ទម្លាប់កាលពីមុន។
– “now lives in us” ប្រើ present simple ដើម្បីបង្ហាញសភាពជាក់ស្តែងបច្ចុប្បន្ន។
– រចនាបែប parallel “to live… to contribute… to rise…” បង្ហាញគោលបំណងបីដែលជាប់ទាក់ទងគ្នា។

6. Grammar & Sentence Structure រចនាប្រយោគ

This is a complex sentence combining:
• one main clause of gratitude (“We will always be grateful…”) and
• one long clause describing the legacy and its purposes (to live with integrity, to contribute, to rise).
The structure moves from feeling (gratitude) → fact (legacy lives in us) → action (how we should live).

KM: ប្រយោគវែងមួយ បញ្ចូល៖ ប្រយោគមេអំពី “ការអរគុណ” → ប្រយោគបន្ថែមអំពី “មរតក” → បញ្ជាក់តួនាទីនៃមរតក (របៀបរស់នៅ)។ លំដាប់គំនិតគឺ៖ អារម្មណ៍ → ការពិត → សកម្មភាព។

7. Parts of Speech ប្រភេទពាក្យ

• Nouns: father, Papa, grandkids, legacy, spirit, teachings, lives, integrity, difference, world, greatness
• Verbs: will be, be grateful, liked, call, lives, have been influenced, contribute, make, rise
• Adjectives: great, magnificent, inspiring
• Adverbs: always, now, within

8. Cultural & Thematic Context បរិបទវប្បធម៌

EN:

Calling a grandfather “Papa” reflects warmth and closeness in many Western families. The idea that a person’s “legacy lives in us” is central to many leadership and spiritual traditions: we honor a teacher not just by praising him, but by living out his values. Here the values are integrity, contribution, and realizing one’s inner potential—key themes of The 7 Habits.

KM: ការហៅជីតា/តា ដោយពាក្យ “Papa” បង្ហាញពីភាពជិតស្និទ្ធក្នុងគ្រួសារ។ គំនិត “មរតករស់នៅក្នុងយើង” មានក្នុងប្រពៃណីមេដឹកនាំ និងវិញ្ញាណជាច្រើន៖ យើងគោរពគ្រូមិនមែនត្រឹមតែសរសើរគាត់ តែដោយរស់នៅ តាមគុណតម្លៃរបស់គាត់ផងដែរ។ នៅទីនេះ គុណតម្លៃសំខាន់ៗគឺ សុចរិតធម៌ ការរួមចំណែក និងការអភិវឌ្ឍ potential ខាងក្នុង ដែលក៏ជាគន្លឹះរបស់ The 7 Habits ដែរ។

9. Phrasal Verbs កិរិយាសម្ងាត់

• be grateful for – មានអំណរគុណចំពោះ
• live in (someone) – រស់នៅក្នុងចិត្ត/ជីវិតរបស់មនុស្ស (មូលន័យរូបិយន័យ)
• make a difference (in the world) – បង្កការផ្លាស់ប្តូរដែលមានអត្ថន័យ (លើពិភពលោក)
• rise to (the greatness) – កើនឡើងឲ្យសមស្របនឹងកម្រិត/ភាពអស្ចារ្យណាមួយ

10. Back to top ត្រលប់ទៅក្បាលប្រយោគ

                                                            Sincerely,

                                                            The Stephen R. Covey children:

                                                            Cynthia, Maria, Stephen, Sean, David, Catherine, Colleen, Jenny, 

                                                            and Joshu

✎ Edit Post ↑ Top Up